Asia Kidul-wétan

Saka Wikipédia Jawa, bauwarna mardika basa Jawa
Peta Asia Kidul-wétan

Asia Kidul-Wétan, inggih punika wilayah kidul-wétan Asia wonten ing Asia, kalebet wilayah ingkang dumunung ing sisih kidulipun China, sisih wétanipun subbawana India, lan sisih lor-kulonipun Ostrali ingkang kalebet bagéan saking Oceania.[1] Asia Tenggara wewatesan kaliyan Asia Wétan ing sisih lor, Asia Kidul lan Teluk Bengal ing sisih kulon, Oceania lan Segara Pasifik ing sisih wétan, lan kaliyan Ostrali lan Samudra Hindia ing sisih kidul. Kajawi saking Wilayah Lautan India Inggris lan kalih saking 26 atol Maladewa ing Asia Kidul, Asia Tenggara Maritim punika subwilayah Asia ingkang sawetawisipun dumunung wonten ing Hemisfer Kidul. Asia Tenggara Daratan sepisanan wonten ing Hemisfer Lor. Timor Leste lan bagéyan kidulipun Indonesia inggih punika bagéyan saking Asia Tenggara ingkang dumunung ing sisih kidulipun Khatulistiwa.

Kawasan puniki nyakup kurang langkung 4,500,000 km2 (1,700,000 sq mi), ingkang nyengkuyung 8% wilayah Eurasia lan 3% saking total wilayah daratan ing Bumi. Jumlah pendudukipun langkung saking 675 yuta jiwa, kirang langkung 8.5% saking total penduduk donya. Punika minangka wilayah géografis kalih ingkang paling padhet pendudukipun ing Asia, salajengipun saking Asia Kidul lan Asia Wétan.[2] Wilayah punika gadhah keragaman budaya lan etnis, kaliyan atusan basa ingkang dipunaturaken déning kelompok etnis ingkang béda-béda.[3] Sapuluh nagari ing wilayah punika minangka anggota saking Pangajab Kawula Asia Tenggara (ASEAN), organisasi regional ingkang dipunadegaken kanggé integrasi ékonomi, pulitik, militèr, pendhidhikan, lan budaya antawisipun anggotanipun.[4]

Asia Tenggara punika salah satunggaling wilayah ingkang paling keragaman budayanipun ing donya. Wonten akéh basa lan etnis ingkang béda-béda ing wilayah punika. Sacara historis, Asia Tenggara kathah dipunpengaruhi déning budaya India, Cina, Islam, lan kolonialisasi Éropa, ingkang dados bagéyan inti saking institusi budaya lan pulitik ing wilayah punika. Kebanyakan nagari-nagari modhèrn Asia Tenggara dipunkolonialisasi déning daya-daya Éropa. Kolonialisasi Éropa nggunakaken sumber daya alam lan buruh saking lemah ingkang dipunkuwasani, lan nyobi nyebaraken institusi-institusi Éropa dhateng wilayah punika.[5] Sawetawis nagari Asia Tenggara ugi kantun dipunjajah déning Kekaisaran Jepang ing mangsa Perang Donya II. Wonten ing sakwise, kathah wilayah ingkang medal saking kolonialisasi. Dinten punika, Asia Tenggara lolos dipunaturaken déning negara-negara merdika.[6]

Pratélan nagari[besut | besut sumber]

Lajeng nagari Timor Wétan ugi asring kagolong ing Asia Kidul-Wétan. Kaliyan ugi nagari Taiwan rikala-kala ugi kagolongaken tlatah punika.


Sitiran[besut | besut sumber]

  1. Klaus Kästle (10 September 2013). "Peta Wilayah Asia Tenggara". Nations Online Project. One World – Nations Online. Diarsip saka asliné ing 20 September 2013. Dibukak ing 10 September 2013. Asia Tenggara punika subwilayah ageng ing Asia, ingkang kasébat kanthi geografis dumunung ing sisih wétan subbawana India, sisih kidul China, lan sisih lor-kulon Australia. Wilayah punika dumunung antawisipun Samudra Hindia lan Teluk Bengal ing sisih kulon, Segara Filipina, Segara China Kidul, lan Segara Pasifik ing sisih wétan.
  2. "Population of Asia (2018)". worldometers.info (ing basa Inggris). Diarsip saka asliné ing 6 January 2019. Dibukak ing 30 December 2018.
  3. Zide; Baker, Norman H.; Milton E. (1966). Studies in comparative Austroasiatic linguistics. Foreign Language Study.{{cite book}}: CS1 maint: multiple names: authors list (link)
  4. "ASEAN Member States". ASEAN. Diarsip saka asliné ing 10 August 2019. Dibukak ing 27 August 2017.
  5. "The economic impact of colonialism". CEPR. 30 January 2017.
  6. Paseng, Rohayati. "Research Guides: Southeast Asia Research Guide: Imperialism, Colonialism, & Nationalism". guides.library.manoa.hawaii.edu (ing basa Inggris). Dibukak ing 9 July 2022.