Idul Fitri

Saka Wikipédia, Bauwarna Mardika abasa Jawa / Saking Wikipédia, Bauwarna Mardika abasa Jawi
Langsung menyang: pandhu arah, pados
عيد الفطر
Idul Fitri
(Pahargyan mungkasi Pasa Ramadan)
عيد الفطرIdul Fitri(Pahargyan mungkasi Pasa Ramadan)
Idul Fitri ing Malaysia
Disebut uga Eid, "Ramadan Eid", "Smaller Eid"; Idul Fitri, Hari Lebaran (Indonésia); Hari Raya Puasa, Hari Lebaran, Aidilfitri (Malaysia, Singapura, Brunei); Wakas ng Ramadan, Hari Raya Puasa (Filipina); Nonbu Perunaal (Tamil) Riyoyo, Riyayan, Ngaidul Fitri (Basa Jawa); Boboran Siyam (Basa Sundha); Uroë Raya Puasa (Basa Acèh); Rojar Eid (Bangladesh); Ramazan Bayramı (Basa Turki); Eid Nimaz (Basa Sindhi); Korite (Senegal); Sallah (Hausa); Kochnay Akhtar (کوچنی اختر) (Pashto); Eid-e Sa'eed-e Fitr (The Mirthful Festival of Fitr, Persia); Choti Eid (Basa Urdhu); Meethi Eid (Basa Urdhu);Cheriya Perunnal (Malayalam); Ramazanski Bajram, Eid (Bosnia); Bajram (Albania); Cejna Remezanê (Kurdi); Ramazanski Bajram (Kroasia); Idd (pacelathon ing Uganda)
Dirayakaké Muslim ing saindhenging donya
Jinis Islam
Makna Mungkasi Pasa Ramadan
Tanggal 1 Syawal
Prayaan Kembul bojana dhawar panganan legi-legi, nanggo klambi anyar lan maringi dhuwit marang bocah-bocah cilik
Kagiatan Shalat, bayar (Zakat fitrah)
Magepokan karo Ramadan, Idul Adha

Idul Fitri (Basa Arab: عيد الفطر ‘Īdu l-Fiṭr) iku dina riyaya umat Islam saben tanggal 1 Syawal jroning penanggalan Hijriyah. Idul Fitri dirayakaké sawisé umat Islam nglakoni pasa sesasi ing sasi Ramadan. Amarga cara netepaké tanggal 1 Syawal sing didhasaraké marang mubengé rembulan marang bumi kasebut, mula Idul Fitri utawa Dina Riyaya ora padha tanggal lan sasiné saben taun yèn dideleng saka kalèndher Masèhi. Cara nemtokaké tanggal 1 Syawal uga béda-béda, saéngga bisa ana sebagéyan umat Islam sing mahargya ing tanggal Masehi sing béda. Ing Indonésia, pamaréntah minangka sing kawogan nemtokaké tanggal 1 Syawal saben ngadhepi wektuné nganakaké pasamuan sing diarani sidang isbat, Sidhang mau dirawuhi déning para pejabat saka Kamentrian Agama, Majelis Ulama Indonésia, wakil-wakil saka organisasi massa Islam, lan para wakil negara sahabat.

Ing tanggal 1 Syawal, umat Islam kumpul wayah ésuk lan ngayahi Shalat Ied bebarengan ing masjid-masjid, utawa ing lapangan yèn kahanan ora udan. Béda karo ritual Shalat Iedul Adha sing kudu pasa dhisik nalika budhal menyang papan panggonan shalat, jroning shalat Ied iki malah disunnahaké sarapan dhisik sadurungé mangkat .

Sadurungé diwiwiti shalat Ied, biyasané imam ngélikaké tumrap sing durung nglaksanakaké bayar zakat fitrah. Wates wektu bayar fitrah ya iku sadurungé ngayahi shalat Ied, déné sing telat lan lagi bayar sawisé shalat Ied bakal diitung minangka sedekah biyasa.

Ibadah lan tradhisi ing Idul Fitri[sunting | sunting sumber]

Tradhisi takbiran kang dianakaké saben malem riyaya

Idul Fitri nandhani pungkasan dina pasa Ramadhan.

Shalat Idul Fitri biasané dianakaké ing lapangan. Déné hukum Shalat Idul Fitri yaiku sunnah mu'akkad. Sadurungé shalat, kaum muslimin ngumandhangaké takbir.

Takbir dikumandangaké sawisé teka sasi Syawal. Saliyané ngayahi Shalat Sunnah Idul Fitri, kaum muslimin uga diwajibaké bayar zakat fitrah[1][2] sing akèhé saben wong 2,7 kilogram bahan panganan pokok. Tujuan sakai zakat fitrah iki kanggo andum kabegjan marang para fakir miskin. Sawisé shalat disunnahaké midhangetaken kutbah sing diterusaké maca donga. Sawisé rampung, kaum muslimin banjur padha salaman silih apura siji lan sijiné. Kadhangkala ana sing diterusaké ngayahi ziarah kubur.[3]

Tradhisi sing biyasa dilakoni ing Indonésia saben ngadhepi dina dina Idul Fitri ya iku arupa silaturahmi marang wong tuwa lan sanak kadang liyané. Kanggo kaperluan silaturahmi lan njaluk ngapura marang wong tuwa iki banjur akèh wong sing mulih menyang kampung asalé sing kerep disebut acara mudik. Tradhisi mudik iki nyebabaké dalan-dalan banjur dadi macet. Tradhisi liya sing lumrah ya iku mangan kanthi menu utama arupa kupat sing biyasané nganggo lawuh opor utawa jangan lodhèh.

Tata cara shalat Idul Fitri[sunting | sunting sumber]

Shalat Iedul Fitri diayahi rong rakaat . Ing rokaat pisanan sawisé takbiratul ihram ditambah takbir kaping pitu, lan ing rakaat kapindho takbir kaping lima. Ing antarané takbir mau dianjuraké maca hamdallah, muji Gusti Allah lan shalawat marang Nabi Muhammad S.A.W. Sawisé takbir tambahan, imam shalat maca ta’awudz, surat Al Fatihah banjur maca surat Al-Quran kanthi kombinasi:

Tatacara sabanjuré padha karo ing shalat-shalat liyané. Sawisé rampung shalat Idul Fitri dianjuraké ngrungokaké kutbah.

Adab Shalat Id[sunting | sunting sumber]

Adab-adab shalat Idul Fitri:

  • Adus sadurungé mangkat shalat (H.R.Imam malik).
  • Nganggo wangi-parfum, tumrap wong lanang, lan sikat untu.
  • Nganggo sandhangan sing paling apik (H.R.Bukhari, Muslim).
  • Shalat subuh dhisik sadurungé mangkat (H.R.Bukhari, Muslim).
  • Mangan dhisik sadurungé mangkat (H.R.Bukhari). Mangan sacukupé waé. Béda karo shalat Idul Adha sing kudu ora mangan dhisik.
  • Disunnahaké mlaku tumuju lokasi, yèn bisa, (H.R.Ibnu Majah).
  • Lokasi shalat ing lapangan (H.R.Bukhari, Muslim)
  • Takbir kanthi swara (ora mung jroning ati) nalika tumuju lokasi shalat (Qs.Al Baqarah: 185).
  • Ora shalat sunnah sadurungé lan sawisé shalat Id yèn ora ing jero masjid.
  • Ora ana adzan lan iqamah (H.R.Muslim).
  • Wanita tumuju lokasi kanthi nutup aurat-nganggo jilbab lan tanpa wangèn-wangèn.
  • Silih ngucapaké salam. Niru lelaku sahabat Rasulullah SAW. Saka Jubair bin Nufair, panjenengané ngendika : "Sahabat Rasulullah SAW yèn ketemu ing dina Ied, silih ngucapaké - taqabballahu minna wa minkum (muga-muga Allah nampa amal kita lan amal panjenengan sami)" (H.R.Bukhari).

Wacan takbir yakuwi:

Arab Latin Terjemahan
الله أكبر الله أكبر الله أكبر Allahu akbar, Allahu akbar, Allahu akbar Allah Maha Agung, Allah Maha Agung, Allah Maha Agung
لا إله إلا ال la ilaha illa Allah Ora ana Gusti kajaba Allah
الله أكبر الله أكبر Allahu akbar, Allahu akbar Allah Maha Agung, Allah Maha Agung
ولله الحمد wa li-illahi al-hamd Kabèh puji mung marang Allah
  • Jamaah
  • Khutbah pertama khatib disunatake maca takbir ping sanga, banjur ping pitu nalika khutbah sing kaping pindho
  • Ngethok kuku
  • Budhal lan bali nganggo dalan kang bedho
  • Ngewenehi sedekah
  • Ngerjakake salat sunat mutlak sadurunge khutbah
  • Maca takbir kejaba ing salat wiwit lingsire srengéngé satekane imam miwiti salat.[5]


Idul Fitri ing tlatah liya[sunting | sunting sumber]

Asia[sunting | sunting sumber]

Asia Tenggara[sunting | sunting sumber]

Ketupat2.jpg
Mudik.jpg

Umat Islam ing Indonésia nganggep Idul Fitri minangka dina riyaya kang utama, kahanan mengkono dimupangkataké kanggo kumpul karo kulawarga. Tradhisi mudik utawa bali menyang kampung, biasa dilakoni déning wong sing padha ngumbara kanggo mulih menyang désa asal-usulé wiwit rong minggu sadurungé Idul Fitri. Pamaréntah duwé tanggung jawab nglancaraké para pemudik kang bali kampung mau. Dina Riyaya Idul Fitri kang ana ing Indonésia dipèngeti minangka dina prèi (libur) nasional, kang dipèngeti déning masarakat Indonésia kang mayoritas pedunung Muslim. Panetepan Idul Firti katemtokaké déning pamaréntah kanthi ngayahi sidang Isbat sing ngajak rembugan ormas-ormas Islam kang ana ing Indonésia.

Dhedhaharan kang paling misuwur ing prayaan Idul Fitri ing Indonésia yaiku kupat, kang uga didadèkake tradhisi panganan ing Malaysia, Brunei, lan Singapura. Ing bagéan liya kang dadi pangarep-arep para bocah cilik ing dina riyaya yaiku dum-duman duwit riyaya (Basa Indonésia:salam tempel utawa angpao). Kagiatan liya kang ana ing dina riyaya yaiku antarané para tetangga nduwèni tradhisi dolan lan nyuwun pangapura, sing misuwur kanthi sebutan acara silaturahmi, utawa "halal bi-halal".

Ing tlatah manca kayadéné ing Malaysia, Singapura, uga Brunei, Idul Fitri misuwur kanthi sebutan Dina Riyaya Pasa utawa Dina Riyaya Aidil Fitri. Ing Indonésia, wayah bengi sadurungé prayaan dianakaké takbiran utawa dikumandangaké takbir ing dalan, masjid lan uga ing musholla, kang tujuané nguntapaké kamenangan lan muji syukur Keagungan Tuhan. Ing padésan utawa kampung uga ana tradhisi nguripake damar utawa pelita, panjut, utawa obor. Masarakat uga padha silih ngucapaké "Sugeng Dina Riyaya " utawa "Salam Aidil Fitri" lan "Maaf lahir lan batin" kanggo pangucapan njaluk pangapura saka wong liya.

Deleng uga[sunting | sunting sumber]

Catatan sikil[sunting | sunting sumber]

  1. ^ Weigers, Gerard."Ibadat". Encyclopedia of Islam and the Muslim world, kaca. 327
  2. ^ Gaffney, Patrick D. "Khutba." Encyclopedia of Islam and the Muslim World. kaca. 394.
  3. ^ Wiegers, Gerard. "Ritual". Encyclopedia of Islam and the Muslim world, kaca. 600
  4. ^ [ http://konsultasisyariah.com/shalat-idul-fitri-tata-cara Konsultasi Syariah: Tata cara shalat Idul Fitri]
  5. ^ Masykuri, HM. Abdurrahman."Shalat 'id (Hari Raya)". Kaifiyah dan Hikmah Shalat versi kitab salaf, kaca. 141

Pranala jaba[sunting | sunting sumber]

Galeri[sunting | sunting sumber]

Sumber artikel punika saking kaca situs web: "http://jv.wikipedia.org/w/index.php?title=Idul_Fitri&oldid=872281"