Tanah Ijo

Saka Wikipédia Jawa, bauwarna bébas abasa Jawa

Tanah Ijo (cara Tanah Ijo (resmi): Kalaallit Nunaat, cara Dhénemarken: Grønland, cara Inggris: Greenland) iku pulo ing Samudra Atlantik pérangan lor ing arah wétan-lor Kanada. Jembar wewengkoné 2.166.086 km² lan ya iku pulo gedhé dhéwé ing donya. Pulo iki kalebu wewengkon Krajan Dhénemarken. Wiwit taun 1979, Tanah Ijo dadi swatantra lan wiwit taun 1985 ora kalebu Uni Éropah manèh. Nanging Ratu Dhénemarken isih tetep minangka Kepala nagara. Kutha krajan Tanah Ijo ya iku Nuuk.

Géografi[besut | besut sumber]

Tanah Ijo kanthi géografis ya iku péranganing Amérika Lor. 80% saka kabèh wewengkon katutup ès kang ing sawetara panggonan kandelé nganti 3 kilomèter. Mung laladan pasisir kidul lan kulon kang bisa dienggoni manungsa.

Sajarah[besut | besut sumber]

  • Abad ka-8 Masehi – Wong-wong Inuit teka ing Tanah Ijo.
  • 981 – Sang Erik Merah mendharat ing Tanah Ijo saka Islandia.
  • 987 – Para imigran Skandinavia wiwit manggon.
  • +/-1000 – Leif Erikson nggawa agama Kristen.
  • 1261 – Tanah Ijo ing ngisor kakuasan Nurwègen.
  • 1397 – Tanah Ijo dadi laladan Dhénemarken.
  • 1500 – 1600 – Koloni Viking wiwit ilang.
  • 1721 – Kolonisasi manèh déning Dhénemarken.
  • 1951 – Perjanjian Pertahanan bebarengan Lemah Ijo karo Dhénemarken–Amérika Sarékat.
  • 1953-Tanah Ijo olèh otonomi sapérangan (terbatas) sajeroning Krajan Dhénemarken.
  • 1979-Tanah Ijo olèh otonomi penuh sajeroning Krajan Dhénemarken.
  • 1982-Tanah Ijo kanthi referendum mutusaké metu saka Uni Éropah.
  • 1985-Tanah Ijo metu saka Uni Éropah.
  • 2002-Parté pro-kamardhikan, Siumut, éntuk swara paling akèh sajeroning pemilu parlemèn.
  • 2005-Parté Inuit Brotherhood péngén nganakaké referendum kanggo nentokaké kamardikan Tanah Ijo.

Ékonomi[besut | besut sumber]

Peta Greenland

Ékonomi Tanah Ijo gumantung marang kasil segara, wedhus lan tambang. Produk sèktor tambang antarané: kriolit, kwarts, tembaga, sèng lan wesi.

Dhémografi[besut | besut sumber]

Penduduk pribumi ya iku wong Inuit utawa Eskimo. Sawetara ana uga wong Dhénemarken lan campuran antara wong Inuit lan Dhénemarken kang diarani “Wong Tanah Ijo”. Ing Thule ana markas militèr Amérika Sarékat. Padunung Tanah Ijo cacahé 58.000 lan dumadi saka wong Lemah Ijo 80% lan wong Dhénemarken 14,5%. Basa Tanah Ijo kalebu jinis basa Inuit. Bebarengan karo basa Dhénemarken, basa Inuit minangka basa resmi.

Agama paling wigati ya iku Kristen Protèstan Luther kaya déné ing Dhénemarken.

Uga delengen[besut | besut sumber]

Pranala njaba[besut | besut sumber]