Katès

Saka Wikipédia Jawa, bauwarna bébas abasa Jawa
Katès
Carica papaya - Köhler–s Medizinal-Pflanzen-029.jpg
Wit, kembang lan woh katès, saka Medicinal-Plants Koehler (1887)
Klasifikasi ngèlmiah
Karajan: Plantae
Dhivisi: Angiospermae
Unranked: Eudicots
Unranked: Rosids
Ordho: Brassicales
Famili: Caricaceae
Génus: Carica
Spésies: C. papaya
Jeneng binomial
Carica papaya
L.

Katès, Gandhul utawa Gamblok (Carica papaya L.) iku kalebu tanduran hérba saka famili Caricacea sing asalé saka Meksiko sisih kidul lan sisih loré Amérika Kidul uga saka Hindia Kulon[1][2], saiki nyebar wiyar lan akèh ditandur ing laladan tropis kanggo dijupuk wohé. C. papaya iku siji-sijiné jinis sajeroning gènus Carica. Jeneng katès ing basa Indonésia ya iku "pepaya" sing dijupuk saka basa Walanda, "papaja", sing ing giliran"papaja" uga njupuk saka jeneng basa Arawak, "papaya". Ing basa Sundha, katès sebutané "gedhang".

Pamerian[besut | besut sumber]

Tanduran katès dhuwuré bisa 10 mèter.[1] Cara nandur kang gampang, ndadèkaké tanduran katès urip ing nagara-nagara tropis.[2] Tanduran katès duwé rupa kaya tanduran palem, kembangé warna putih, yèn mateng dagingé rupa kuning.[3] Woh katès yèn disigar, rongga njero wanguné simetris.[4] Godhongé uga mèmper karo tangan manungsa.[4]

Kultivar katès[besut | besut sumber]

Kultivar katès manéka warna amarga béda ing pamupangatan lan pepénginan konsumèn.

Katès bangkok
Katès bangkok diintrodhuksi saka Thailand. Permukaan wohé ora rata lan kulit njabané rélatif tipis, mula angèl dioncèki. Kaluwihané, dagingé legi lan akèh ngandhut banyu. Ukuran wohé gedhé.

Katès Solo F1
Arupa katès kultivar hibrida unggul saka Hawaii. Wohé cilik-cilik lan disenengi konsumèn kulon.

Saliyané iku uga ana katès hias sing godhong utawa glonggongé awerna ungu. Katès iki ditandur mung kanggo disawang penampilané kanggo ngèndahaké taman. Ing Dhataran Dhuwur Dieng ditepungi prodhuk mèmper katès sing dipak lan diarani "carica". Jinis iki seneng laladan adhem kanggo ngasilaké woh kanthi optimal.

Jinis katès[besut | besut sumber]

Miturut jinisé, katès kapérang dadi telu:

  1. Katès lanang: Katès lanang duwé kembang majemuk lan duwé pang (tangkai) dawa.[1] Kembang kapisan ana ing pucuk pang.[1] Tandha yèn katès lanang ya iku wernané putih lan ora duwé sirah lan benang sari jangkep.[1]
  2. Katès wadon: Béda karo katès lanang, katès wadon duwé kembang akèh.[1] Pang cendhek lan kembangé gedhé cilik pratandha kembang kang gedhé bakal dadi woh.[1] Katès wadon ora duwé benang sari lan bakal ngembang terus.[1]
  3. Katès jangkep: Katès jangkep duwé kembang kang jangkep lan bisa panyerbukan dhéwé.[1] Ana telung jinis katès jangkep ya iku:
  • duwé benang sari 5 lan bakal woh bulat
  • duwé benang sari 10 lan bakal woh lonjong
  • duwé benang sari 2 - 10 lan bakal woh mengkerut

Katès kang ana ing Indonésia ana rong jinis:

  • Katès semangka, duwé daging warna abang kaya warna semangka, rasané legi[1]
  • Katès manuk, duwé daging woh warna kuning, ambuné seger lan rasané kecut campur legi[1]

Mupangat[besut | besut sumber]

Katès kalebu jinis woh-wohan kang multiguna.[5] Wiwit saka oyot nganti godhong duwé mupangat kanggo manungsa lan kéwan.[5] Tanduran katès bisa dimupangataké kanggo bahan pangan, unjukan, obat, pakan raja-kaya.[5]

Kasiyat tanduran katès bisa kanggo nambani lelara wan, kanggo ASI, borok, jerawat, rématik, gegelen, radang ginjal, lara weteng, pilek, anemia, masuk angin, kanggo nafsu makan.[5]

Cathetan sikil[besut | besut sumber]

  1. ^ a b c d e f g h i j k (diakses tanggal 30 Maret 2011)
  2. ^ a b tanggal 30 maret 2011)
  3. ^ [ http://www.anneahira.com/tanaman-obat/pepaya.htm (diunduh tanggal 30 Maret 2011)]
  4. ^ a b (diunduh tanggal 30 Maret 2011)
  5. ^ a b c d [Natalegawa, Tirta. 2010. Serba-Serbi Tanaman Obat. Bandung: Rawansah Bandung. Kaca 55]

Gladri[besut | besut sumber]

Godhong Katès

Godhong Katès duwé kasiat kang akèh. Kasiate godhong katès ya iku bisa kanggo:

  • Nggancarake pencernaan
  • Nambah nafsu mangan anak
  • Nggancarake Asi
  • Tamba nyeri haid
  • Anti kanker
  • Tamba kukul
  • Tamba demam berdarah

Cathetan suku[besut | besut sumber]

Pranala njaba[besut | besut sumber]

Deleng Uga Woh-wohan