Kanthong semar

Saka Wikipédia Jawa, bauwarna bébas abasa Jawa
Kanthong semar
Nepenthes edwardsiana entire ASR 052007 tambu.jpg
Kanthong Semar jinis Nepenthes edwardsiana
Klasifikasi ngèlmiah
Karajan: Plantae
Dhivisi: Magnoliophyta
Klas: Magnoliopsida
Ordho: Caryophyllales
Famili: Nepenthaceae
Dumort. (1829)
Génus: Nepenthes
L. (1753)

Kanthong semar (Nepenthes sp.) ya iku salah siji saka enem genera tanduran kang mangan daging (karnivora) kang kalebu ing familia Nepenthaceae, uripé ing Indonésia lan nagara-nagara liya.[1] Gerena liya ing familia iki ya iku Dionaea kang ditemoni ing Amérika Sarékat mliginé ing praja Carolina. Ing donya iki ana 70 spésiès Nepenthes, 40% ing antarané ana ing pulo Kalimantan lan namung 10% kang urip ing njaba Asean.[1] Kantong semar dudu kembang lan dudu woh-wohan ananging sawijining godhong kang ngalami modifikasi.[1]

Kanthong semar kaloka minangka tanduran karnivora. Lumrahé kanthong semar mangan srangga kang ana ing saubengé godhongé.[2] Kanthong semar duwé cuwèran ing pérangan godhongé kanggo narik perhatian lan njebak srangga kanggo dipangan.[3] Kanthong semar duwé godhong kang bentuké kaya piala. Pérangan godhongé iki bisa ngetoaké nektar kanggo narik srangga, saéngga srangga kang menclok ing godhong kanthong semar kang lunyu bisa kepleset lan tiba ing njero cuwèran kang ana ing njero godhong. Cuwèran iki bisa nguraiaké lan nglarutaké srangga, banjur diserep déning awak kantong semar.[4]

Kanthong semar pisanan diwanuhaké déning J.P Breyne ing taun 1689.[5] Ing Indonésia kanthong semar duwé jeneng kang béda-béda ing saben laladan. Masarakat Riau njenengi periuk monyet, ing Jambi ingaran kanthi kantong beruk, ing Bangka ingaran ketakung, ing Jawa Barat kaloka kanthi jeneng sorok ratu mantri. Ing Kalimantan Suku Dayak Katingan njenengi ketupat napu, Suku Daya Bakumpai njenengi telep ujung, lan Suku Daya Tunjung njenegi selo bengongong kang artiné susuh srangga.[5]

Karakteristik[besut | besut sumber]

Kanthong semar minangka tanduran kang mrambat lan njulur. Godhongé bentuké watara oval lan lanset, jinisé tunggal ora ana eriné lan dawa cawangé watara 5 – 10 cm.[1] Pérangan pucuk godhongé (apex) ndawa, bentuké kaya cacing utawa pecut (ingaran tendril) dawané watara 15 sampai 30 cm, lan sabanjuré tendril iki duwé wujud kaya kanthong kanthi tudung kang bentuké kaya tutup kuali.[1]

Wujud kanthong semar lumrahé tergantung karo jinisé. Jinis Nephentes ampullaria kanthongé bentuké kaya kuali kang dawané watara 10 cm lan dhiamèteré 8 cm.[1] Minangka jinis Nephentes gracillima luwih padha kaya tabung utawa trompet kang dawané 20 cm lan dhiamèteré kurang luwih 8 cm.[1] Amarga relatif abot kanggo panyanggané, lumrahé pucuk godhongé mentiyung nganti lemah. Ing pérangan njaba kanthong semar ana loro garis vèrtikal kang bentuké kaya eri.[1]

Tanduran kanthong semar ngetoaké kelenjar nektar kang ana ing ngisor tutup lan ing njero kanthong. Kelenjar iki fungsiné kanggo narik perhatian srangga utawa kéwan liyané kang nyedhaki tanduran iki lan sabanjuré bakal dipangan.[1] Ing tembok kanthong ana wulu-wulu. Srangga-srangga kang menclok ing pinggiran kanthong semar bisa kepleset lan mlebu ing njero cuwèran kang ana ing njero kanthong.[1]

Kéwan kang bisa dipangan déning kanthong semar saliyané srangga ing antarané temangga, yuyu, kodhok, manuk, lan tikus.[1]

Habitat[besut | besut sumber]

Kanthong semar lumrahé urip ing lemah kang garing, ananging uga ana kang bisa urip ing lemah kang subur.[5] Kanthong semar uga ana kang bisa urip ing lemah kang ngandhut belerang (solfatra) lan lemah kang ora akèh kandhutan nitrogené.[1] Kanthong semar urip ing panggonan kebuka, kang ora akèh unsur harané lan duwé kelembaban udara kang cukup dhuwur. Kanthong semar urip ing alas tropis dhataran cendhèk, alas pagunungan, alas gambut, alas kerangas, gunung kapur, lan padang savana.[5] Didhasaraké minangka panggonan uripé, kanthong semar dibagi dadi 3 (telu) golongan ya iku kanthong semar dhataran cendhèk, menengah lan dhataran dhuwur.[5]

Nepenthes gymnamphora 1

Manfaat[besut | besut sumber]

Ana akèh manfaat kanthong semar saliyané kanggo tanduran hias, ing antarané ya iku:

  1. Kanggo indikator iklim. Nalika ing sawijing laladan urip Nepenthes gymnamphora, artiné laladan iku tingkat curah udané cukup dhuwur, kalembaban ing ndhuwuré 75 %, lemahé uga ora akèh kandhutan unsur hara.[6]
  2. Kanthong semar bisa dadi tanduran obat amarga cuwèran saka kanthongé sing isih ketutup bisa kanggo obat watuk. Banyu godhogan oyot lan cuwèran kang ana ing njero kanthong kang isih ketutup uga bisa kanggo obat lara weteng, nyegah ngompol, lara amarga kobong, lan nambani lara mata.[6]
  3. Kanthong semar jinis Nepenthes gymnamphora bisa dadi sumber banyu kang bisa diombe amarga pH-ne netral (6-7) kanthi keadhaan kanthong kang isih ketutup, amarga kanthong kang wis kebuka wis kena kontaminasi jisim srangga kang mlebu ing njeroné, pH-ne dadi 3 lan rasané kecut.[6]
  4. Ana uga masarakat (kaya ing Pulo Belitung) migunakaké kanthong semar dadi pengganti tali. Watang saka kanthong semar iki bisa digunakaké dadi pengganti tali kanggo nalèni barang-barang, umpamané kanggo nalèni kayu kang digoleki ing alas.[6]

Galèri[besut | besut sumber]

Pranala njaba[besut | besut sumber]

Cathetan sikil[besut | besut sumber]

  1. ^ a b c d e f g h i j k l Kantong Semar Tanduran kang mangan Daging (Kaundhuh tanggal 01 Oktober 2012) ; Masalah sitiran: Tenger <ref> ora trep; jeneng "internet1" diwedharaké ping bola-bali déné isiné béda Masalah sitiran: Tenger <ref> ora trep; jeneng "internet1" diwedharaké ping bola-bali déné isiné béda Masalah sitiran: Tenger <ref> ora trep; jeneng "internet1" diwedharaké ping bola-bali déné isiné béda Masalah sitiran: Tenger <ref> ora trep; jeneng "internet1" diwedharaké ping bola-bali déné isiné béda Masalah sitiran: Tenger <ref> ora trep; jeneng "internet1" diwedharaké ping bola-bali déné isiné béda Masalah sitiran: Tenger <ref> ora trep; jeneng "internet1" diwedharaké ping bola-bali déné isiné béda Masalah sitiran: Tenger <ref> ora trep; jeneng "internet1" diwedharaké ping bola-bali déné isiné béda Masalah sitiran: Tenger <ref> ora trep; jeneng "internet1" diwedharaké ping bola-bali déné isiné béda Masalah sitiran: Tenger <ref> ora trep; jeneng "internet1" diwedharaké ping bola-bali déné isiné béda Masalah sitiran: Tenger <ref> ora trep; jeneng "internet1" diwedharaké ping bola-bali déné isiné béda Masalah sitiran: Tenger <ref> ora trep; jeneng "internet1" diwedharaké ping bola-bali déné isiné béda
  2. ^ Kantong Semar Raksasa, Mampu Memangsa Tikus (Kaundhuh tanggal 28 September 2012) ;
  3. ^ Ciri-ciri tumbuhan Kaktus, Kantong Semar dan Bunga Teratai (Kaundhuh tanggal 28 September 2012) ;
  4. ^ Ciri khusus Kantong Semar (Kaundhuh tanggal 28 September 2012) ;
  5. ^ a b c d e Kantong Semar (Kaundhuh tanggal 30 September 2012) ;
  6. ^ a b c d Nepenthes utawa Kanthong semar (Kaundhuh tanggal 07 Oktober 2012) ;