Pacé

Saka Wikipédia, Bauwarna Mardika abasa Jawa / Saking Wikipédia, Bauwarna Mardika abasa Jawi
Langsung menyang: pandhu arah, pados
Pacé
Godhong lan wohing pacé (Morinda citrifolia).
Klasifikasi èlmiah
krajan: Plantae
(unranked): Angiosperms
(unranked): Eudicots
(unranked): Asterids
ordo: Gentianales
kulawarga: Rubiaceae
Genus: Morinda
Species: M. citrifolia
Jeneng binomial
Morinda citrifolia
L.
Noni, Morinda citrifolia

Pacé kang nduwèni jeneng latin Morinda citrifolia, uga asring kasebut Indian mulberry utawa awl tree,[1] iku asalé saka dhaérah Asia Kidul-wétan. Pacé kuwi minangka salah sawijiné tanduran obat kang asring dimupangataké déning masarakat ing Indonésia.[2] Pacé kuwi wit kang nduwèni paédah akèh, lan kalébu suku Rubiaceae.[2] Wohé kang warna putih buthek mbentuk bunder kanthi bunder kaya endhog, lumahané mbénjol-mbénjol.[2] Wijiné akèh, dagingé yèn uwis mateng gembuk lan akèh banyuné uga kecut rasané.[2] Biasané didadèkaké obat peluruh pipis lan bisa mudhunaké tekanan getih dhuwur, godhongé bisa dadi obat lara weteng, oyoté lan batangé utawa pangé kuwi ngandhut dat pawarna abang kang digunakaké kanggo mbathik.[2]

Dhèskripsi[sunting | sunting sumber]

Wit pacé bisa urip nganti 4-8 meter.[1] Pang pacé kayuné nduwèni wangun bunder, lan kulit kasar.[1] Godhongé, kang disebut basa Latin Morindae citrifolia Follium, nduwèni werna ijo, tunggal, bunder endhog , pucuk lan bongkoté lancip, pinggir rata, dawa 10-40 cm, amba 5-17 cm, balung godhong nyirip, lan pang godhongé cilik.[1] Kembangé werna putih, diarani Morindae citrifolia Radix, majemuk, wujud bongkol, nduwèni pang, panggonané ing kèlèk godhong, benangsari lima.[1] Woh pacé kulité ora rata, basa latiné Morindae citrifolia Fructus, ing wanci isih nom, wohé wernané ijo, sansaya tuwa sansaya kuning, lan sawisé mateng wernané putih transparan, ambuné ora énak, dagingé putih, rasané pedhes, lan ana wijiné.[1] Wiji pacé kaya wajik, wernané soklat abang.[1] Déné oyoté, Morindae citrifolia Radix, wernané soklat abang, oyot tunggang.[1]

Penyakit kang nyerang wit pacé[sunting | sunting sumber]

Penyakit kang nyerang wit pacé iku becak godhong.[3] Ditemokake dening Koorders (1907) ing wit pacé ing Purworejo.[3] Becak godhong gedhé, garis tengahé 1-1,5 cm, akèh, wernané awu layan.[3] Becak sing wis tuwa pecah saéngga ndadèkaké bolong.[3] Panyakit iki amarga jamur Physalospora morindae Koord.[3]

Aran liyané[sunting | sunting sumber]

Basa liyané pacé ing wewengkon liya sajroning dhaérah Indonésia:

  1. Mengkudu (Nasional).[1]
  2. Kemudu (Acèh).[1]
  3. Leodu (Enggano).[1]
  4. Bakudu (Batak).[1]
  5. Bangkudu (Batak Toba, [[Angkola], lan Melayu).[1]
  6. Paramai (Mandailing).[1]
  7. Makudu (Nias).[1]
  8. Nateu (Mentawai).[1]
  9. Bingkudu (Minangkabau).[1]
  10. Mekudu (Lampung).[1]
  11. Cangkudu (Sunda).[1]
  12. Kuduk (Madura).[1]
  13. Wungkudu (Bali).[1]
  14. Aikombo (Nusa Tenggara, Sumba).[1]
  15. Manakudu (Roté).[1]
  16. Bakulu (Timor).[1]
  17. Mangkudu (Dayak Ngaju, Kalimantan).[1]

Ing dhaérah manca"

  1. Noni (basa Hawaii).[4]
  2. Nono (basa Tahiti).[4]
  3. Nonu (basa Tonga).[4]
  4. Ungcoikan (basa Myanmar).[4]
  5. Ach (basa Hindi).[4]
  6. Lada (Guam).[4]
  7. Indian Mulberry (India).[4]
  8. Painkiller tree (Kapuloan Karibia).[4]
  9. Nhau (Sebagéyan ing Asia Kidul-wétan).[4]
  10. Cheesefruit (Australia).[4]
  11. Bumbo (Afrika).[4]
  12. Kura (Fiji).[4]

Kandhutan[sunting | sunting sumber]

Tanduran kuwi nduwèni dat-dat : metil, asetilester lan kapron danasam-kapril, morindadiol lan soranyidiol[5]. Metil asetil ester ing pacé kanggo matèni kuman.[5] Senyawa moridoné nduwèni kasiyat minangka obat pencahar. Déné senyawa soranyidiol kanggo nglancaraké nguyuh.[5] Pacé uga nduwèni kasiyat minangka obat cacing[5].

Kasiyat[sunting | sunting sumber]

Nguwataké daya tahan awak[sunting | sunting sumber]

Panalitèn kang dilakokaké déning Dr. Schechter (Institut Pangobatan Alami ing California) nuduhaké data-data kang wigati babagan kabisan sari woh pacé, antarané yaiku:

  1. Ngrangsang prodhuksi sèl T ing sistem kakebalan awak (sèl T nduwèni peranan kang wigati kanggo nglawan penyakit) [5].
  2. Nguwataké sistem kakebalan awak, mliginé makrofasèt lan limfosit saka sèl getih putih [5].
  3. Nuduhaké èfèk anti baktèri [5].
  4. nDuwèni èfèk anti rasa lara/nyeri (analgèsik)[5].
  5. Mampetaké gedhéné sèl-sèl pra kanker/tumor yaiku kanthi normalaké fungsi sèl-sèl kang abnormal [5].

Mona Harrison, MD saka Boston University School of Medicine lan direktur medis ing D.C. General Hospital,USA nerangaké yèn pacé nambah fungsi kelenjar tiroid lan kelenjar timus, kang dipercaya nglawan infèksi lan masalah-masalah kang ana gegandhèngané marang sistem kakebalan awak.[5]

Normalaké tekanan getih[sunting | sunting sumber]

Miturut Neil Solomon, MD.PhD, woh pacé nduwèni dat fitonutrien, yaiku scopoletin kanggo nggedhèkaké saluran pambuluh getih sing nyiut.[5] Mangkéné iki ndadèkaké jantung ora perlu kerja luwih abot kanggo mompa getih, saéngga tekanan getih dadi normal.[5] Uji coba marang kéwan nuduhaké yèn scopoletin bisa ngedhunaké tekanan getih dhuwur lan normal dadi asor (hipotènsi kang abnormal).[5] Nanging, scopoletin kang ana ing woh pacé bisa interaksi sinèrgis karo nutraceuticals (panganan kang kanggo pangobatan) liyané kanggo njaga tekanan getih dhuwur dadi normal, nanging ora ngedhunaké tekanan getih kang wis normal.[5] Durung naté ditemokaké kasus tekanan getih normal mudhun nganti ndadadèkaké tekanan getih asor (hipotènsi).[5] Para ahli saka Univèrsitas Stanford, Univèrsitas Hawaii, University of California (UCLA), Union College of London, Universitas of Meets ing Prancis kang wis nyinaoni pacé sarujuk yèn tanduran iki nduwèni peran ngedhunaké tekanan getih ing akèh kasus.[5]

Resèp obat herbal[sunting | sunting sumber]

  1. Hipertensi: 2 woh pacé dibuwang isiné banjur diparut.[6] 1 timun diparut lan diperes, campur parutan pacé lan banyu timun, tambahi gula arèn lan 2 gelas banyu panas, disaring.[6] Diombé sedina kaping telu.[6]
  2. Cacing gelang: 2 woh pacé digodhog banjur diparut, diwènèhi sasendhok uyah.[6] Peres nganggo kain.[6] Diombé sedina kaping telu.[6]
  3. Nglacaraké nguyuh : padha karo resèp cacing gelang.[6]
  4. Watuk: 2 woh pacé digodhog banjur diparut, diwènèhi gula batu sacukupé lan banyu peresan jeruk nipis sithik waé.[6] Diombé sedina kaping telu.[6]
  5. Diabetes: godhong pacé dikumbah banjur digodhog nganti mateng, bisa uga godhong dipangan nganggo lalapan.[6]
  6. Radhang usus: 2 godhong pacé dikumbah, banjur dibebeg, peres wènèhi madu sacukupé.[6] Diombé sedina kaping pindho.[6]
  7. Diare bocah: 2 godhong pacé dikumbah, banjur diolèsi lenga gorèng, lan angetké ing ndhuwur geni nganti alum.[6] Tempèlaké godhong ing weteng lan geger, blebet ganggo gurita.[6]
  8. Kulit mbesisik: 1 woh pacé diremet, banjur digosokaké ing kulit sing mbesisik.[6] Enengké udakara 15 menit, banjur kumbah nganggo banyu anget.[6]
  9. Hepatitis: 2 woh pacé mateng banjur diparut.[6] Campur gula batu sacukupé.[6] Diombé sedina kaping pindho.[6]
  10. Eksem: kumbah 1 woh pacé, tambah kulit wit pacé sithik waé, oyod pacé, banjur digodhog.[6] Sawisé adhem dienggo ngumbah èksém.[6]
  11. Ketombe: 2 utawa 3 woh pacé mateng diremet tambahi banyu sithik waé.[6] Peres.[6] Banyuné dienggo keramas.[6] Enengké udakara 5 menit, bilas nganggo banyu resik, bisa nganggo sampo kanggo ngilangi ambuné.[6]
  12. Encok, pegel linu: Kumbahen 5 lembar godhong pacé sing rada gedhé, olèsi lenga klapa lan angetké ing ndhuwur geni nganti alum.[6] Panas-panas tempèlaké ing panggonan sing krasa lara.[6]
  13. Difteri: Pacé mateng 4 woh dikumbah, banjur diparut, peres nganggo kain.[7]. Banyu peresan dienggo kemu ing tenggorok (gargle) udakara 2 - 3 menit banjur di leg (diombé).[7] Sedina 3 x 3 séndhok mangan.[7]
  14. Idu getih: Mangan woh pacé mateng.[7]

Galeri[sunting | sunting sumber]

Cathetan sikil[sunting | sunting sumber]

  1. ^ a b c d e f g h i j k l m n o p q r s t u v w x y (id) Sjabana, Dripa dan Ramadhani R B. 2002.Seri Referensi Herbal, Pesona Tradisional & Ilmiah, Mengkudu. Hal 4-7. Jakarta: Salemba Medika
  2. ^ a b c d e (id) [Dr. Dripa Sjabana, Dr. Ramadhani Rusdi Bahalwan. MKes. 2002. Pesona Tradisional dan Alamiah MENGKUDU Morinda Citrifolia hal: 4-5. Jakarta. Penerbit : Salemba Medika]
  3. ^ a b c d e (id) Semangun, Haryono. 1989. Penyakit-Penyakit Tanaman Hortikultura Hal 626. Yogjakarta: UGM Press
  4. ^ a b c d e f g h i j k l (id) [1]
  5. ^ a b c d e f g h i j k l m n o p (id).anneahira.:Tanaman Obat Mengkudu(diundhuh tanggal 2 Maret 2011)
  6. ^ a b c d e f g h i j k l m n o p q r s t u v w x y z aa (id)jamu-herbal.com:mengkudu Morinda citrifolia(diundhuh tanggal 2 Maret 2011)
  7. ^ a b c d (id).tanaman-obat.com.:Tanaman Obat Mengkudu(diundhuh tanggal 2 Maret 2011)
Sumber artikel punika saking kaca situs web: "http://jv.wikipedia.org/w/index.php?title=Pacé&oldid=829804"