Kasultanan Mataram

Saka Wikipédia Jawa, bauwarna bébas abasa Jawa
Nagari Mataram
1588–1681
Flag
Flag
Jembar wewengkon Mataram kang paling amba ing sangisoré pimpinan Sultan Agung Hanyakrakusuma (1613–1645)
Kutha krajan Kuthagedhé (1588–1613)
Karta (1613–1647)
Plèrèt (1647–1681)
Basa Jawa
Agama Islam, Kajawèn
Pamaréntahan Karajan
Sultan
 •  1588–1601 Panembahan Senapati
 •  1677–1681 Pakubuwana I
Sajarah
 •  Sédané Sultan Prabuwijaya saka Kasultanan Pajang 1588
 •  Pambrontakan Trunajaya marang Amangkurat I 28 November 1681
Sadurungé
Sawisé
Kasultanan Pajang
Kasunanan Surakarta
Kasultanan Yogyakarta

Kasultanan Mataram diadegaké déning Sutawijaya, putra Ki Ageng Pamanahan taun 1586. Sadurungé, kasultanan iki dadi pérangan kakuasaan Kasultanan Pajang ning ing taun 1582, Sutawijaya wiwit misahke laladan kakuasaane saka Pajang.

Sajarah pangadegan[besut | besut sumber]

Koalisi antarané Jaka Tingkir, Ki Ageng Pamanahan, Sutawijaya, Ki Penjawi lan liyané kasil newasake Arya Penangsang (Sultan Demak taun 1546—1561). Ki Ageng Pamanahan banjur éntuk kuasa ing laladan Mentaok (cedhak Kutha Gedhe, Yogyakarta). Laladan alas iki dibabad Ki Ageng Pamanahan malah brasil dibangun dadi laladan pertanian sing subur. Taun 1575 Ki Ageng Pamanahan séda, putrane ya iku Sutawijaya nerusaké yasa Mentaok dibantu Ki Juru Mertani nganti akhire dadi laladan kakuasaan sing lumayan kuat lan ngerobah jeneng laladane dadi Mataram ning tetep dadi pérangan kakuasaan Kasultanan Pajang. Taun 1582 akhire kedadeyan perang antara Pajang lawan Mataram, panguasa Pajang wektu iku ya iku Arya Pangiri. Sutawijaya sing dibantu Pangeran Benawa kasil ngasorke lan nguasai Pajang. Kraton Pajang dipindah menyang Mataram lan Sutawijaya jumeneng nata sing kapisan Mataram nganti taun 1601. Sutawijaya nyandang gelar Panembahan Senapati.

Raja-raja[besut | besut sumber]

Akhir Mataram[besut | besut sumber]

Kasultanan Mataram bubar liwat Perjanjian Giyanti sing mecah Mataram dadi 2 ya iku Kasunanan Surakarta lan Kasultanan Yogyakarta.

Uga delengen[besut | besut sumber]

Kasultanan Pajang > Kasultanan Mataram > Kasultanan Yogyakarta lan Kasunanan Surakarta


 
Krajan ing Jawa

0-600 (Hindu-Buddha Mataram Kuna): Salakanagara | Tarumanagara | Galuh | Sundha | Kalingga | Kanjuruhan
600-1500 (Hindu-Buddha): Mataram Kuna, Medhang, Kahuripan, Janggala, Pangjalu, Singhasari, Majapahit, Pajajaran, Blambangan
1500-saiki (Islam): Demak, Pajang, Banten, Cirebon, Sumedang Larang, Mataram Enggal, Yogyakarta, Surakarta, Mangkunagaran, Pakualaman