Wangsa Tang

Saka Wikipédia Jawa, bauwarna bébas abasa Jawa

Tang
Kakaisaran
Flag
618 – 907 Gendéra
Location of Wangsa Tang
Cina sangisore Wangsa Tang taun 663
Ibu kutha Chang'an
(618–904)

Luoyang
(904–907)
Basa Mandarin
Agama Buddha, Tao, Konfusianisme, Kapercayan tradhisional Cina
Pamaréntahan Monarki
Sajarah
 - Li Yuan ngrebut tahta Wangsa Sui 18 Juni 618
 - Dibubaraké déning Wu Zetian 16 Oktober 690
 - Didegaké manèh 3 Maret 705
 - Zhu Quanzhong njupuk alih kakuwasan; akir pamaréntahan Tang 4 Juni 907
Valuta Koin Cina lan Dhuwit dluwang Cina
Wangsa Tang digantèkaké déning Wangsa Zhou kaloro (16 Oktober 690 - 3 Maret 705) nalika Kaisar wanita Wu Zetian ngrebut tahta kakuwasan.
Péta wewengkon prabawa Wangsa Tang

Wangsa Tang (Hanzi: 唐朝, hanyu pinyin: Tang Chao) (618 - 907) ya iku salah siji saka telu wangsa kang paling duwé prabawa ana ing Cina sadawané sajarah Cina.[1] Wangsa Tang nggantèni Wangsa Sui kang umuré cekak, didegaké déning Li.[1] Li Yuan (李淵) ngadegaké wangsa iki nalika taun 618 lan netepaké Chang'an dadi kutha krajan saka wangsa iki.[1] Ana ing tengah-tengahé mangsa kajayan saka wangsa iki, ya iku 15 taun nalika Kaisar Wu Zetian mènèhi maklumat marang Wangsa Zhou kaloro.[1] Kaisar Wu Zetian ya iku kaisar wanita siji-sijiné ana ing sajarah kakaisaran Cina.[1] Jeneng Tang dhéwé asalé saka jeneng kuna laladan Jin (晉) kang saiki ngrujuk marang provinsi Shanxi.[1]

Sajarah[besut | besut sumber]

Pungkasan Wangsa Sui, Kaisar Yang kang nglakokaké agrési menyang Koguryo nanging gagal kanggo kaping teluné, nyebabaké pambrontakan ana ing saindhenging negeri.[2] Taun 617, panguwasa Taiyuan (saiki Taiyuan, Shanxi), Li Yuan nglancaraké pambrontakan lan nalika sasi November taun iku uga, Li Yuan bisa ngrebut kutha krajan Sui, Daxing.[2] Dhèwèké banjut ngangkat Yang You dadi kaisar kanthi sesebutan Kaisar Gong saka Sui lan ngangkat dhèwèké dadi perdhana mentri.[2] Ora let suwé banjur dhèwèké nyatakaké dadi Pangéran Tang.[2] Kaisar kang mati ana ing Jiangdu nalika sasi Maret 618.[3] 2 sasi sabanjuré, Li Yuan meksa Kaisar Gong kanggo mudhun saka tahta lan nyerahaké kakuwasan marang dhèwèké.[3] Li Yuan banjur ngedegaké Wangsa Tang lan ngangkat dhèwèké dadi kaisar kanthi sesebutan Kaisar Tang Gaozu.[3]

Kutha krajan Tang ditetepaké ana ing Daxing, kang jenengé banjur diganti dadi Chang'an. Nalika iku, Kaisar Gaozu duwé putra diwasa kang cacahé papat ya iku, Li Jiancheng, Li Shimin, Li Xuanba lan Li Yuanji.[3] Li Jiancheng ya iku anak mbarep kang ditunjuk dadi putra mahkota, Li Shimin diangkat dadi Pangéran Qin, Li Xuanba mati nalika isih enom déné Li Yuanji diwènèhi sesebutan Pangéran Qi.[3] Sawisé ngadeg Wangsa Tang, Kaisar Gaozu mènèhi préntah marang putrané Li Jiancheng, Li Shimin lan putriné, Putri Pingyang kanggo nelukaké Cina sisih lor kang jaman semana isih dikuwasani déning pamimpin pambrontak lan suku-suku barbar.[3]

Pranala njaba[besut | besut sumber]

Cathetan sikil[besut | besut sumber]

Sumber artikel punika saking kaca situs web: "https://jv.wikipedia.org/w/index.php?title=Wangsa_Tang&oldid=1081744"