Aztek

Saka Wikipédia Jawa, bauwarna bébas abasa Jawa
Pengorbanan manungsa pada jaman Aztec, dari Codex Magliabechiano

Kaum Aztèk utawa Aztèc ya iku wong Amérika Tengah teka sentral Meksiko sing sugih warisan mitologi lan kabudayan. Ing basa Nahuatl, basa suku Aztèk, "Aztèk" artine wong sing asalé saka Aztlán". Kaum Aztèk uga nyebut ndekne Mehika utawa Meshika utawa Mexica, teka jeneng Stocking "Meksiko". Panganggonan jeneng Aztèk nganggo istilah sing ngerujuk marang wong sing duwé ékonomi, adat, agama, lan basa Mexica diawali Alexander von Humboldt.

Legenda[besut | besut sumber]

Aztèk kui salah sawijiné pira-pira kabudayan, sing mau kanthi umum "nahuas" mèlu basa mereka. Kaum Aztek tekan marang lembah Anahuac, mereka dianggep olèh nahuas liya dadi sing paling ora duwé adab, dadi mereka mutusaké sinahu, lan njukuk saka kaum- kaum liya, mereka akèh sinahu saka Toltec tuwa sing sok dikeliruake karo kebudayan Teotihuacan sing luwih tuwa. Kaum Aztek ngabungake pira-pira tradisi lan dicampur karo tradisine dewe. Amerga kui mereka duwé pira-pira mitos penciptaan, salah sawijiné nggambarake papat sadurunge donya saiki, kabèh akhire malapetaka. Era kelima bakal kekal disebabaké pengorbanan hero marang srengéngé. Dongèng iki dikaitk-kaitke marang kutha tuwa Teotihuacan, sing wis musnah jaman kaum Aztek teka. Mitos sing liya nggambarake donya kui ciptaan déwa kembar, Tezcatlipoca lan Quetzalcoatl. Tezcatlipoca kilangan sikile ing prosès ndadike ndonya lan kabèh gambaran déwa iki ngambarake Tezcatlipoca tanpa kaki lan ketok balunge. Quetzalcoatl uga dikenal Tezcatlipoca Putih.

Miturut legenda, mereka ngembara marang Lago de Texcoco ing Meksiko Tengah saka sawijiné panggon ing lor sing kakenal Aztlán. Mereka dipandu déning déwa mereka Huitzilopochtli. Sakwisw mereka tekan ing sawijiné pulau ing tengah tlaga, mereka ngeti garudha mangan ula sing tukaran ning nduwur kaktus nopal, gambaran sing padha karo ramalan sing ngakon mereka gawé pemukiman anyar ing kana. Kaum Aztèk gawé kotane sing dikenal Tenochtitlan. Panggon mau, ing masa saiki kui kutha Meksiko. Garudha legendaris kui uga ana ing bendera Meksiko.

Ningali uga[besut | besut sumber]

Pranala njaba[besut | besut sumber]