Krajan Singhasari

Saka Wikipédia Jawa, bauwarna bébas abasa Jawa

Krajan Singhasari kalebu salah siji krajan sing gedhé dhéwé ing Nuswantara.[1] Karajan kang mapan ana ing Jawa Wétan iki diadegaké déning Ken Arok taun 1222.[1][2] Pusat karajaan iki ana ing laladan Tumapel (saiki mlebu ing wewengkon Kabupatèn Malang).[2]

Sajarah[besut | besut sumber]

Stupa tilaranipun Krajan Singhasari, sapunika dipunsimpen ing Berlin

Kacaritakaké ing Kitab Pararton, Ken Arok ya iku anak saka Ken Endokkang asalé saka Désa Pangkur, wétané Gunung Kawi.[2] Ken Arok nalika semana kaya ta maling sekti kang dadi buronan wadyabala Tumapel.[2] Saka salah siji brahmana, Ken Arok diréwangi dadi kawula alit Tunggul Ametung kang dadi akuwu utawa bupati Tumapel.[2] Ken Arok tresna marang Ken Dedes kang ora liya ya iku permaisuri saka Tunggul Ametung.[2] Amarga tresna kang gedhé, Ken Arok matèni Tunggul Ametung lan ngawini Ken Dedea.[1][2] Nalika semono, Tumapel isih mèlu Karajaan Kediri kang dipimpin déning Kertajaya.[2] Sawisé ngrumangsani duwé kekuwatan kang luwih, taun 1222 Ken Arok kasil matèni Kertajaya lan munggah tahta dadi raja Singhasari.[1][2] Ken Arok nyandhang gelar Sri Rangga Rajasa Sang Amurwabhumi.[2]

Raja-raja Singhasari[besut | besut sumber]

Ing ngisor iki jeneng-jeneng raja sing tau maréntah krajan Singhasari.[3]

  • Ken Arok kang uga duwé gelar Sri Rajasa Sang Amurwabhumi bisa dai raja ing Singhasari sawisé matèni Raja Kertajaya saka Kediri lan Akuwu Tumpel sing jenenge Tunggul Ametung taun 1222. Ken Arok dari raja Singhasari wiwit taun 1222 nganti 1227.[4]
  • Anusapati taun 1227 nganti 1248
  • Tohjaya taun 1248
  • Ranggawuni lan Mahesa Cempaka taun 1248 nganti 1268
  • Kertanagara taun 1268 nganti 1292

Raja-raja Singhasari iku munggah tahta racaké liwat rajapati amarga dendam, rebutan kekuasaan keturunan Ken Arong iki dicrita'ake ing kitab Pararaton.

Singhasari ambruk[besut | besut sumber]

Ing taun 1292, salah siji panguwasa laladan ya iku Jayakatwang (isih keturunan raja-raja krajan Kadiri) ngraman lan raja Kertanagara tewas. Peperangan iki kecatet ing Prasasti Kudadu sing ditemo'ake ing pèrèng Gunung Butak, Mojokerto. Sing brasil selamat saka peperangan iki antarané ya iku Raden Wijaya, mantu Kertanagara.

Tinggalane Karajaan Singhasari[besut | besut sumber]

  1. Arca Dwalapala, manggon ing sakulone situs candhi Singosari
  2. Candhi Singosari, kang uga diarani candhi Tumapel arupa kuil Syiwa kang gedhé tur dhuwur
  3. Candhi Jago, manggon ana ing Malang Jawa Timur, Candhi Jago dibangun kanggo raja Wisnuwardhana nalika pertengahan abad 13
  4. Candhi Kidal, dibangun ing Rejokidal, Tumpang, Malang, dibangun kanggo Anusapati, raja kaping pindo lan uga anak tiri saka Ken Arok.

Cathetan suku[besut | besut sumber]

  1. ^ a b c d www.batan.go.id(kaundhuh tanggal6 Juni 2011)
  2. ^ a b c d e f g h i j Kerajaan Singasari(kaundhuh tanggal 7 mei 2011)
  3. ^ forum.um.ac.id(kaunduh tanggal 13 Juni 2011)
  4. ^ www.smpn7bgr.com

Krajan Pangjalu > Krajan Singhasari > Karajan Pangjalu (Jayakatwang) > Krajan Majapait