Akkadia

Saka Wikipédia Jawa, bauwarna bébas abasa Jawa
Béda saka Akkadian.

Koordhinat: 33°6′N 44°6′E / 33.100°N 44.100°E / 33.100; 44.100

Akkad
2334 BC–2154 BC
Map of the Akkadian Empire, showing Sargon's conquests.
Kutha krajan Akkad
Basa Akkadian, Sumerian
Pamaréntahan Monarky (Akkadians)G
King Sargon saking Akkad
Jaman sujarah Ancient
 •  Established 2334 BC
 •  Disestablished 2154 BC

Akkadia sapunika dinasti kakekaisaran ingkang wonten tlatah Mesopotamia, sejarahipun dipun milai taun 2350 SM.[1][2] Dinasti punika kalogong dinasti ingkang kapisan wonten tlatah Mesopotamia ( ananging tasih dipunteliti, tasih rumiyinan dinasti Akkadia punapa dinasti Sumeria).[1] Amergi data ingkang boten cekap, boten saged dipunjlentrehaken abasa pundi ingkang ngriyini, abasa Akkadians utawi abasa Semit.[3] Sistem pamarintahanipun dipun sebat Akkadians, nama kasebut dipunpendhet saking nama kutha Akkad, ingkang dipundadosaken raja Sargon tlatah pamarintahan (tlatah punika dereng gambalang wonten pundi, ananging menawi boten klentu tlatah punika wonten lepen Efrat watara Sippr kaliyan Kish[4]).[1] Jeneng Akkad dipungandhengaken kaliyan kelompok penduduk ingkang maju bareng kaliyan bangsa Sumeria.[1] Akkadia punika ugi dados basa ingkang dipunginakaken sarta dados neraca peradaban seni.[1] Jeneng Akkadia dipanggihi wonten sumber-sumber ingkang kaserat wonten catethan sejarah abad ka-27.[1] Asma-asma para ahli Torèt saking Akkadia uga dipunpanggihi wonten arsip Tall Abu Salabikh, caketipun Nippur wonten Babel pusat.[1] ananging cathetan punika sinkron kaliyan cathetan ingkang dipungadhahi tiyang-tiyang saking Shuruppuk.[3]

Prabawa saking Akkad[besut | besut sumber]

Wonten sejarah abasa, abasa Akkad angsal prestise sastra ingkang andadosaken abasa kasebut sami kaliyan abasa Sumeria Dipunsebapaken ugi amerga garnisum Akkadia(skrip) ingkang wonten tlatah Susa.[1] Seni plastik, Seni grafis, ugi seni patung ingkang ingkang dados pamujaan kanthi segel silider saged sampurna, tèknologi pertanianipun ugi sampun maju.[1][2] Pamerintahan Akkad ingkang dipunpimpin lima raja sapunika dipunanggep pamerintahan ingkang paling produktif wonten sejarah Mesopotamia.[1] Ananging pasukan separatis boten sarujuk menawi sadaya tlatah ingkang sampu dikuasai dipunsatunggalaken, Dinasti Akkad tetep ngeluasaken cakrawala polotik kaliyan dimensi.[3] Priode Akkadia punika remen kaliyan historiographers sami kaliyan era saderengipun.[1] Amergi rasa remenipun bangsa Akkadia kaliyan ilmu historiographers, sahingga wonten frase ingkang artosipun " Bakal wonten raja saking papat panjuru bumi, " nalika iku ngramalaken kadadian sapunika ngagem ilmu dukun, kayata mirsani bentukipun ati domba.[1]

Pamarintahan Raja Sargon[besut | besut sumber]

Miturut cathetan raja-raja ingkang wonten Sumeria, gangsal raja ingkang dados panguasa wonten Akkadia ya iku, Sargon, Rimush, Manishtusu, Naram-Sin, kaliyan Shar-kali-sharri sadayanipun dados raja Akkadia kanthi 142 taun.[1] Menawi namung raja Sargon, piyambakipun dados raja laminipun 56 taun (data kasebat boten saged dipunpriksa, ananging wonten cathetan ingkang saged dipungandhengaken sumarga saged dipunpitados, ya iku cathetan raja Ur ingkang kaping III ).[1] Saderengipun dados raja Akkadia, Sargon dados juru minum saking Raja Ur-Zababa Kish.[1] Miturut legendha, Sargon sapunika bocah ingkang dibuang nalika lahir, lajeng dipunrumat kaliyan tukang tandhur wonten kerajaan, ngantos dipunremeni kaliyan dewi Isthar nuli dipunboyong wonten pangadilan kerajaan.[1]

Sumber sejarah ingkang utama pamarintahan Raja Sargon dipunangsal saking salinan ahli-ahli Torèt Babilonia Tuwa wonten Nippur.[1] Para ahli Torèt punika saking Akkadia, ngagem kalih abasa teks, yapunika abasa Sumeria kaliyan abasa teks Akkadia.[1] Saking chatetan punika dipunmangertosi sejarah saking Raja Sargon, inggih punika[1]:

  • Raja Sargon sampun perang kaliyan kutha-kutha wonten Sumeria, Babilonia Kidul.
  • Sargon sampun nangkap Lugalzagesi saking Uruk, bekasipun penguasa Umma, ingkang sampun nyerang UruKAgina wonten Lagash.
  • Wonten 34 paparangan ingkang kantindadaken déning Raja Sargon wonten tlatah kidul.
  • Tlatah ingkang sampun dipunkuasani raja Sargon : Mari, Tuttul wonten Balikh, wonten tlatah mriku Raja Sargon nyembah dewa Dagan (Dagon), Ebla (Tall Mardikh wonten Suriah), "alas cedar" ( Amanus utawi Lebanon), ugi "gunung perak" (patempuran wonten Elam kaliyan kaki bukit Zagros).
  • Perintah pandamelan pelabuhan Meluhha (tlatah Indus), Magan (menawi sapunika kadosipun Oman), kaliyan Dilmun (Bahrain) wonten tlatah Akkad kanthi cepet.
peta kuna tlatah Akkadia

Kangge ngelancaraken niatipun Raja Sargon kangge nyatunggalaken sadaya tlatah, piyambakipun ngutus putrinipun Enheduanna dados pendeta ageng wonten kuil Dewi Bulan Nanna, tlatah Ur.[5] Boten namung punika, Enheduanna ugi dipunutus Sargon dados pendeta ageng wonten kuil dewa Langit An, tlatah Uruk.[5] Sargo ugi nyerat kalih himne kangge nyembah para dewa.[5] Pamarintahan Dinasti Akkadia sukses, tlatahipun mbentang saking Lebanon wonten pasisir Mediterania, kanthi Loripun Turki kaliyan tlatah kidul Lempongan Pèrsi.[5]

Akir Dinasti Akkadia[besut | besut sumber]

saking raja-raja saderengipun Shar-kali-sharri (2217 SM-2193 SM), namung wonten prasasti ingkang singkat nuli selamat.[1] Perang sederek ingkang dipunsebapaken suksesi andamel cathetan sejarah punika rusak.[1] faktor ingkang andamel dinasti Akkadia bubar inggih punika[1]:

  • invasi saking Amurrus nomaden (Amori), ingkang dipun sebat Martu déning bangsa Sumeria (saking barat laut).
  • infiltrasi saking Gutians, ingkang kadosipun saking tlatah watara lepen Tigris kaliyan Pegunungan Zagros timur.

Gallery[besut | besut sumber]

Delengen Uga[besut | besut sumber]

Cathetan suku[besut | besut sumber]

  1. ^ a b c d e f g h i j k l m n o p q r s t u v (en) The Akkadians dipununduh tanggal 22 Mei 2011, tabuh 14.48 WIB
  2. ^ a b (en)Akkadia dipununduh tanggal 22 Mei 2011, tabuh 15.27 WIB
  3. ^ a b c (en)Kekaisaran Akkadia dipununduh tanggal 22 Mei 2011, tabuh 14.56 WIB
  4. ^ (en)Akkad Kuno di Mesopotamia (Irak Timur) dipununduh tanggal 22 Mei 2011, tabuh 15,38 WIB
  5. ^ a b c d (en)historyforkids dipununduh tanggal 22 Mei 2011, tabuh 15.15 WIB
Sumber artikel punika saking kaca situs web: "https://jv.wikipedia.org/w/index.php?title=Akkadia&oldid=1101464"