Saka Wikipédia, Bauwarna Mardika abasa Jawa / Saking Wikipédia, Bauwarna Mardika abasa Jawi
Aksara Devanāgarī utawa aksara Dewanagari (saka basa Sangskreta: "kutha déwa") iku salah sawijining aksara seka India sisih lor.
Aksara iki seka aksara Brahmi lan wiwit digunakaké ing abad kaping-11.
Aksara iki utamané kanggo nulis basa Hindi lan basa Sangskreta. Nanging, perlu kinawruhan menawa basa Sansekerta ora mutlak ditulis migunakaké aksara iki. Basa Sansekerta bisa ditulis nganggo aksara-aksara liya, antarané aksara-aksara Nusantara.
Daftar aksara [sunting]
Vokal (Swara)
| Aksara |
wujudé nganggo konsonan [k] |
Alihaksara |
IPA |
Conto ing basa Indonesia |
| अ |
प (mandiri) |
a |
a |
kabel |
| आ |
पा |
ā |
ɑ |
karton |
| इ |
पि |
i |
ɪ |
|
| ई |
पी |
ī |
i |
istri |
| उ |
पु |
u |
ʊ |
kucing |
| ऊ |
पू |
ū |
u |
kurma |
| ऋ |
पृ |
ṛ |
r̩ |
berkat |
| ॠ |
पॄ |
ṝ |
rː̩ |
|
| ऌ |
पॢ |
ḷ |
l ̩ |
|
| ॡ |
पॣ |
ḹ |
lː̩ |
|
| ऍ |
पॅ |
candra e |
|
|
| ऎ |
पॆ |
e pendek |
|
|
| ए |
पे |
e |
e |
lélé |
| ऐ |
पै |
ai |
ai atau ɛ |
ramai |
| ऑ |
पॉ |
o (kebuka) |
|
|
| ऒ |
पॊ |
|
|
|
| ओ |
पो |
o (ketutup) |
aʊ atau o |
sop |
| औ |
पौ |
au (dawa) |
ɔ |
rantau |
Vokal : sawetara kasus kanthi र
| Vokal |
Wujud sandhangan kanthi aksara [r] |
| उ |
रु |
| ऊ |
रू |
Tandha-tandha diakritik liyané
| Huruf |
Jeneng |
Kagunan |
| प् |
wirāma (विराम) |
uga disebut halant (हलन्त) ing basa Hindi, "matèni" vokal konsonan sing nyangga |
| एँ |
candrabindu (चन्द्रबिन्दु) |
mbindhengaké vokal |
| पं |
anuswāra (अनुस्वार) |
mbindhengaké vokal utawa mènèhi konsonan bindhengan sawisé vokal (biasané [n]) |
| एः |
wisarga (विसर्ग) |
[h] ing sisih akhir |
| फ़ |
nukta (नुक्ता) |
digunakaké kanggo tembung-tembuh silihan |
| एऽ |
awagraha (अवग्रह) |
kanggo ndawakaké vokal |
Konsonan (Wyañjana)
| Aksara |
Alihaksara |
IPA |
Conto ing basa Indonesia |
| क |
k |
k |
katak |
| ख |
kh |
kh |
|
| ग |
g |
g |
garing |
| घ |
gh |
gɦ |
|
| ङ |
ṅ |
ŋ |
ngawur |
| च |
c |
ʧ |
cacing |
| छ |
ch |
ʧh |
|
| ज |
j |
ʤ |
jagung |
| झ |
jh |
ʤɦ |
|
| ञ |
ñ |
ɲ |
nyanyi |
| ट |
ṭ (retrofleks) |
ʈ |
t ing basa Bali |
| ठ |
ṭh (retrofleks) |
ʈh |
|
| ड |
ḍ (retrofleks) |
ɖ |
|
| ढ |
ḍh (retrofleks) |
ɖɦ |
dh ing basa Jawa |
| ण |
ṇ (retrofleks) |
ɳ |
|
| त |
t |
t̪ |
tari |
| थ |
th |
t̪h |
|
| द |
d |
d̪ |
dansah |
| ध |
dh |
d̪ɦ |
|
| न |
n |
n |
nama |
| प |
p |
p |
papa |
| फ |
ph |
ph |
|
| ब |
b |
b |
balon |
| भ |
bh |
bɦ |
|
| म |
m |
m |
mama |
| य |
y |
j |
yakuza |
| र |
r |
ɾ |
|
| ल |
l |
l |
laku |
| ळ |
y (mung ing basa Marathi) |
j |
|
| व |
v |
v |
wahana |
| श |
ś (sy) |
ɕ |
syarat |
| ष |
ṣ (retrofleks) |
ʂ |
surat |
| स |
s |
s |
satu |
| ह |
h |
h |
|
| क़ |
q (kanggo tembung silihan seka basa Arab) |
q |
Arab qalbu |
| ख़ |
x |
x |
kh (kanggo tembung silihan seka basa Arab) |
| ग़ |
ġ (r uvular) |
ʀ |
|
| ज़ |
z (kanggo tembung silihan seka basa Persia lan Arab) |
z |
zéro |
| ड़ |
ṛ (retrofleks) |
ɽ |
|
| ढ़ |
ṛh (retrofleks) |
ɽɦ |
|
| फ़ |
f (kanggo tembung-tembung silihan asing) |
f |
foto |
Wilangan
| Huruf |
Alihaksara |
| ० |
0 |
| १ |
1 |
| २ |
2 |
| ३ |
3 |
| ४ |
4 |
| ५ |
5 |
| ६ |
6 |
| ७ |
7 |
| ८ |
8 |
| ९ |
9 |
Simbol liya
| Aksara |
Jeneng |
Kagunan |
| । |
danda (डण्डा) |
. (akhir kalimat) |
| ॥ |
double danda |
tandha akhir ing rima gurit |
| ॐ |
Ôm |
simbol sakral Hindhu |
Aksara Liyané [sunting]
- श्र = shra
- ह्न = hna
- ह्म = hma
- ह्ल = hla
- ह्य = hya
- क्त = kta
Pranala njaba [sunting]
Artikel punika taksih tulisan rintisan (stub). Sinten kémawon ingkang kersa mbenakaken, sumangga kémawon.
