Basa Tambora

Saka Wikipédia, bauwarna bébas basa Jawa
Basa Tambora
Dipituturaké ing: Sumbawa, (Indonésia)
Cacah Panutur: -
Ing donya urutan ping:
Rumpun basa
Klasifikasi:

 
  
   
    Basa Tambora

Status Resmi
Basa resmi ing:
Dijabel wiwit taun:
Kodhe Basa

Basa Tambora iku basa sing mbiyèn dipituturaké ing sakiwa-tengené Tanjung Sanggar pulo Sumbawa. Basa iki istiméwa amerga basa iki kalebu basa Papua lan dituturaké déning sawijining budaya lan nagara maritim ing tengah-tengahé Indonésia, wis cedhak karo Bali lan adoh saka sakuloning Papua. Basa iki basa Papua sing ditemokaké paling kulon dhéwé (Donahue 2007), lan iki rada anèh amerga basa iki kalebu basané nagara dagang maritim, senadyan ing wektu sing padha uga ana nagara-nagara Ternate lan Tidore cedhak Halmahera sing uga nganggo basa Papua. Basa Tambora iki karo budayané dadi punah sawisé njeblugé Gunung Tambora ing taun 1815.

Tetembungan[besut | besut sumber]

Saka tetembungan basa iki bisa dideleng manawa basa iki dudu basa Austronésia. Ana sawijining pratélan tetembungan sing dilumpukaké sadurungé njeblugé Gunung Tambora. Pratélan iki namung ngamot sithik tembung silihan saka basa Austronésia liyané.

Ing pratélan ngisor iki (Donahue 2007), ⟨ng'⟩ kaanggep minangka transkripsiné [ŋ] lan ⟨dj⟩ []. Banjur garis sambungan iku mbokmanawa nglambangaké tandha hamzah [ʔ]. Ana rong tembung sing cetha manawa iki silihan saka basa Melayu. Zollinger (1850) banjur uga ngandharaké sawetara tembung liyané sing mbokmanawa uga tembung silihan saka basa Austronésia liya; Tambora iku punjer padhagangan lokal, dadi sawetara tembung silihan pancèn wis lumrah. Konèksi karo Timor iku mokmanawa sacara génétis lan dudu déné silihan.[1]

Tambora gloss Tambora gloss
seena (AN?) 'siji' maimpo 'sikil'
kálae 'loro' kiro 'getih'
nih 'telu' kóngkong 'dina'
kude-in 'papat' tádung 'wengi'
kutélin 'lima' kidjum 'turu'
báta-in 'enem' sílam 'mati'
kúmba 'pitu' si-yang (Z: Melayu?) 'putih'
koného 'wolu' naido 'ireng'
láli 'sanga' sámar 'apik'
saróne 'sepuluh' gonóre 'bala'
sisaróne 'rongpuluh' maing'aing 'geni'
simári 'satus' naino (Z: Madura) 'banyu'
doh (Bima) 'manungsa' gónong (Z: Melayu?) 'bumi'
sia-in (Z: Sangar) 'wong lanang' ilah 'watu'
óna-yit 'wong wadon' kíwu 'babi'
homóri 'bapak' kilaíngkong 'manuk'
yelai 'ibu' andik (Z: Jawa) 'endhog'
kokóre 'sirah' karáyi 'iwak'
saing'óre 'mata' ingkong 'srengéngé'
saing kóme 'irung' mang'ong 'wulan'
búlu (Melayu) 'wulu, rambut' kingkong 'lintang'
sóntong 'untu' mákan (Melayu) 'mangan'
sumóre 'weteng' hok-hok (Z: Jerman?) 'lungguh'
taintu (Timor?) 'tangan' moríhoh (Sanskrit?) 'Hyang'

Cathetan sikil[besut | besut sumber]

  1. ^ Mark Donohue, 2007. The Papuan language of Tambora. Oceanic Linguistics 46(2):520–537.

Kapustakan[besut | besut sumber]

  • Mark Donohue, 2007. The Papuan language of Tambora. Oceanic Linguistics 46(2):520–537.
  • Stamford Raffles, 1817, 1830. History of Java, vol. 2, app. F, 198–199.
Sumber artikel punika saking kaca situs web: "https://jv.wikipedia.org/w/index.php?title=Basa_Tambora&oldid=1056085"