Kelabat

Saka Wikipédia, Bauwarna Mardika abasa Jawa / Saking Wikipédia, Bauwarna Mardika abasa Jawi
Langsung menyang: pandhu arah, pados
Fenugreek
Klasifikasi èlmiah
krajan: Plantae
(unranked): Angiosperms
(unranked): Eudicots
(unranked): Rosids
ordo: Fabales
kulawarga: Fabaceae
Genus: Trigonella
Species: T. foenum-graecum
Jeneng binomial
Trigonella foenum-graecum
L.[1]

Klabet utawi Fenugreek (play /ˈfɛnjʉɡrk/; Trigonella foenum-graecum) kalebet tuwuhan saking kulawarga Fabaceae. Klabet saged dipunginakaken kanggé obat herbal herb (godhongipun) lan dados rempah (wijinipun). Klabet ugi kondhang minangka methi). Tuwuhan menika dipunbudi dayakaken kanthi global minangka semi-arid crop lan kalebet bumbu umum kanggé damel kari utawi karé.

Sajarah[sunting | sunting sumber]

Nama fenugreek utawi foenum-graecum asalipun saking Basa Latin kanggé "Greek hay". Tuwuhan menika mirip kalihan wild clover ingkang dipunsebat deéning tiyang Swedia minangka : "bockhornsklöver" sami kalihan namanipun wonten ing Basa Jerman ingkang ateges : "ram's horn clover". Zohary lan Hopf nyathet bilih boten saged dipuntemtokaken pundi ingkang tipe alamiah saking strain Trigonella ingkang lajeng dipundomestikasi dados fenugreek ananging dipunpitadosi bilih tuwuhan menika rumiyin dipunbudidayakaken ing Near East. Turahan klabet dipunpanggihaken wonten ing Tell Halal, Iraq, (adhedhasar alisa radiocarbon prakiraan umur dumugi 4000 BC) lan Jaman Perunggu ing Lachish. Ingkang wiji garingipun dipunpanggihaken wonten ing makam Tutankhamen.[2] Cato the Elder lists fenugreek with clover and vetch as crops grown to feed cattle (De Agri Cultura, 27).

Produksi[sunting | sunting sumber]

Produksi utami klabet inggih menika Nepal, India, Pakistan, Bangladesh, Argentina, Egypt, France, Spain, Turkey, Morocco lan China. India menika negara ingkang ngasilaken klabet paling ageng ing donya ing kawasan Rajasthan, Gujarat, Uttaranchal, Uttar Pradesh, Madhya Pradesh, Maharashtra, Haryana lan Punjab menika sentra produksi paling ageng ing India. Kalebet 80% produksi total negaranipun. Qasoori Methi langkung kondhang kanggé aroma pembangkit selera, asalipun saking Qasur, Pakistan ingkang dipunilini toya saking Kali Sutlej, ing India lan Pakistan ing kawasan Punjab. (sources: T. Jilani PhD, Arizona, DASD 2007)[3][4]

Mupangat[sunting | sunting sumber]

Bumbu Masakan[sunting | sunting sumber]

Wiji ingkang awujud kubus kanthi warna kuning dumugi amber asring dipunginakaken kanggé damel pickles, serbuk kari lan pasta kari, ugi klabet asring dipungayutaken kalihan masakan saking India.[5] Godhong garing ingkang dipunwastani kasuri methi (utawi kasoori methi ing India), bibar wewengkon Kasur ing Propinsi Punjab, Pakistan papan tuwuhan menika dipuntandur kanthi ageng gadhah rasa pait lan aroma ingkang nyengat sanget. Nalika dipunpanèn minangka wiji ijo dipunsebat Samodra Methi, ing Maharashtra mliginipun ing sekitar Mumbai ingkang asring dipuntandur celak panté ingkang mawi pasir. Awit saking menika lajeng dipunsebat Samudra ingkang ateges segara ing Basa Sanskerta.[6] Klabet ugi dipunginakaken dening bangsa Eritrea lan Etiopia minangka bumbu masakan.[7] Tembung klabet ing Basa Amharic menika abesh (utawi abish) lan wiji dipunginakaken ing Etiopia minangka pangobatan diabètes.[7]

Laktasi utawi ASI[sunting | sunting sumber]

Wiji klabet dipunpitadosi saged ningkataken produksi ASI .[8] Saking kasiling panaliten dipunpanggihaken bilih klabet menika kalebet stimulator potent kanggé produksi ASI ingkang prakiraan saged ningkataken ASI 900%.[9]

Obat[sunting | sunting sumber]

Laporan uji non klinis nedahaken bilih klabet saged dados antivirus amargi saged ngobati demam biasa ing kelompok relawan.

Cathetan suku[sunting | sunting sumber]

Pranala njawi[sunting | sunting sumber]

Wiktionary-logo-en.png
Pirsani informasi ngenani Kelabat ing KamusWiki.

Cithakan:Herbs & spices

Sumber artikel punika saking kaca situs web: "http://jv.wikipedia.org/w/index.php?title=Kelabat&oldid=884439"