Materialisme

Saka Wikipédia, Bauwarna Mardika abasa Jawa / Saking Wikipédia, Bauwarna Mardika abasa Jawi
Langsung menyang: pandhu arah, pados
Epikuros

Materialisme yaiku paham sajroné filsafat kang negesake yèn hal kang isa dikandakaké ana yaiku matèri.[1] Sebeneré kabeh hal kasusun saka materi lan kabèh fenomena fenomena asil interaksi material.[1] Materi yaiku salah sijiné substansi.[1] Minangka teori, materialisme kalebu paham ontologi monistik.[1] Ananging, materialisme béda karo teori ontologis kang andhedhasar dening dualisme utawa pluralisme.[1] sajrone menehi penjelasan tunggal babagan realitas, materialisme berseberangan karo idealisme.[2]

Materialisme ora ngakui entitas-entitas nonmaterial kayata: roh, hantu, setan lan malaikat.[2] Pelaku-pelaku immaterial ora ana.[2] ora ana Allah utawa donya adikodrati/supranatural.[2] Realitas siji-sijine yaiku materi lan kabeh sawiji arupa manifestasi saka aktivitas materi.[2] Materi lan aktivitase kang sipate abadi.[2] ora ana kang tukang ngobahake utawa sebab pertama.[2] ora ana kauripan, ora ana pikiran kang kekal. Kabeh gejala berubah, akhire nglewti eksistensi, kang mbalek maneh marang dasar material primordial, abadi, sajrone salah sijine peralihan wujud kang abadi saka materi.[2]

Definisi Materialisme[sunting | sunting sumber]

Tembung materialisme kasusun saka tembung materi lan isme.[1] Materi isa dipahami minangka bahan; barang; sekabehane barang kang ketok.[3] Materialisme yaiku pandangan urip kang golek dasar sekabehane sawiji kang kalebu uripe manungsa sajrone alam kebarangankewae, kanti nyisihake kang ngatasi alam indra. Sawentara iku, wong-wong kang uripe berorientasi marang materi kasebut minangka materialis. Wong-wong iki yaiku para pengusung paham (ajaran) materialisme utawa uga wong kang mentingake kebarangan kewae (kesugihan, duwit lan sakpanunggale).[3]

Tokoh-tokoh lan Karya-karya Materialisme[sunting | sunting sumber]

Ludwig Feuerbach:Filsuf saka Jerman kang ndukung Materialisme

Filsuf kang pertama ngenalake paham iki yaiku Epikuros.[4] Deweke arupa salah siji filsuf terkenal nalika jaman filsafat kuno. sakliyane Epikuros, filsuf liya kang uga melu ngembangake aliran filsafat iki yaiku Demokritos lan Lucretius Carus. Pendapat dewee babagan materialisme, isa dipadakake karo materialisme kang ngrembaka ing Prancis nalika jaman pencerahan. Rong karangan karya La Mettrie kang cukup terkenal makili paham iki yaiku L'homme machine (manungsa mesin) lan L'homme plante (manungsa wit-witan).[4]

Sajrone waktu kang padha, ing panggonan liya ana sewong Baron von Holbach kang ngandarake salah sijine materialisme ateisme.[4] Materialisme ateisme meh padh sajrone bentuk lan substansine, kang ora ngakui anane Alloh sacara mutlak.[2] Jiwa sebenere padha karo fungsi-fungsi otak. Nalika Abad 19, muncul filsuf-filsuf materialisme asal Jerman kayata Feuerbach, Moleschott, Buchner, lan Haeckel.[4][5] Deweke kang sebanjure nerusake anane materialisme.[4]

Ciri-ciri paham materialisme[sunting | sunting sumber]

Sak ora-orane ana 5 dasar ideologi kang didadekake dasar keyakinan paham iki:

  1. Sekabehane kang ana (wujud) asale saka aka siji sumber yaiku materi (ma’dah).
  2. Ora ngeyakini anane alam ghaib.
  3. Ndadekake panca indra minangka siji-sijine alat nggayuh ilmu.
  4. Manggonake ilmu minangka gantine agama sajrone manggonake hukum.
  5. ndadekake kecondongan lan tabiat manungsa minangka akhlak.[2]

Yaiku salah sijine paham garis pemikiran, ing ngendi manungsa minangka nara sumber lan uga minangka resolusi ngengingi solah kang wis ana dalan dialetis.

Kritik tumprape Materialisme[sunting | sunting sumber]

Salah siji kritik tumprape paham materialisme diandharake dening aliran filsafat eksistensialisme. Materialisme ngajarake yen manungsa ing ahire yaiku thing, barang, padha kaya barang-barang liyane. Ora ateges yen manungsa pdha karo wit, kebo, utawa meja, sebab manungsa dipandang luwih unggul. Ananging, sacara mendasar manungsa dipandang amung minangka materi, yakuwi asil saka proses-proses unsur kimia. Filsafat eksistensialisme menehi kritik tumprap pandangan kaya mengkene. Cara pandang paham materialisme kaya iki mereduksi totalitas manungsa. manungsa dideleng amung miturut hukum-hukum alam, kimia, lan biologi, sahingga seolah padha kaya kewan, wit-witan, lan barang liya. Padahal manungsa nduweni kompleksitas dewene kang ora isa diukur, kaya wae nalika berhadapan karo momen-momen eksistensial kaya njukuk keputusan, kecemasan, wedi, lan sakpanungggale.[2]

Cathetan Sikil[sunting | sunting sumber]

  1. ^ a b c d e f Lorens Bagus. 2000. Kamus Filsafat. Jakarta: PT. Gramedia Pustaka Utama. Hlm. 593-600
  2. ^ a b c d e f g h i j k N. Drijarkara. 1966. Pertjikan Filsafat. Jakarta: PT. Pembangunan Djakarta. Hal. 57-59.
  3. ^ a b Kamus Besar Bahasa Indonesia. 2000. Jakarta: Balai Pustaka. Hlm. 946.
  4. ^ a b c d e P. A. van der Weij. 1988. Filsuf-filsuf Besar Tentang Manusia. Jakarta: PT Gramedia Pustaka Utama. Hal 108-110.
  5. ^ Bryan Magee. 2008. The Story of Philosophy. Yogyakarta: Kanisius. Hlm 135-136.
Sumber artikel punika saking kaca situs web: "http://jv.wikipedia.org/w/index.php?title=Materialisme&oldid=835583"