Kulawarga basa Formosa

Saka Wikipédia Jawa, bauwarna mardika basa Jawa
Loncat ke navigasi Loncat ke pencarian
Formosa
ÈtnisWong asli Taiwan
PasebaranTaiwan
Pepanthaning basaAustronésia
  • Formosa
Turun
ISO 639-5:fox
GlottologOra ana
{{{mapalt}}}
Kulawarga basa Formosa sadurungé kena kolonisasi bangsa Cina, per Blust (1999). Malayo-Polinésia (abang) kalebu ing Formosa Wétan (wungu). Kudu dingertèni yèn babagan putih ing lor-kulon nagara iki ora ateges yèn wong asli Taiwan ora ana babar pisan ing laladan iku. Ing sumber abasa Cina,[1] wewengkon iki kacathet minangka wewengkoné golongan wong Pingpu (kaya ta wong Kulon), déné golongan wong liyané (kaya ta wong Taokas) digambar rada béda saka sing katon ana ing petha ing dhuwur.

Kulawarga basa Formosa iku basa-basa sing dienggo ing gunemané wong asli Taiwan. Wong asli Taiwan (sing diakoni déning pamaréntah) cacahé ana 2,3% saka sakèhé sing ndunungi Taiwan. Sing bisa mituturaké basa asliné luwih sithik saka cacah iku sabubaré awit wis padha salin basa suwéné pirang-pirang abad. Kira-kira basa asli Taiwan cacahé ana 26. Saorané, ana sepuluh sing wis sirna, déné papat (utawa lima) liyané statusé mèh sirna,[2][3] lan liyané statusé ing sajeroné bebaya.

Basa-basa asli Taiwan duwé sujarah sing padha amarga Taiwan dianggep dadi panggon mula bukané kabèh basa ing kulawarga basa Austronésia. Miturut ahli basa Robert Blust, basa-basa Formosa iki cawang sanga saka sepuluh cawang pokok ing kulawarga basa Austronésia[4], sawatara cawang siji liyané nurunaké mèh 1.200 basa ing kulawarga Malayo-Polinésia ing sajabané Taiwan.[5] Sanajan ana ahli basa sing ora sarujuk karo apa sing ditaliti Blust, akèh-akèhé ahli basa sarujuk yèn basa-basa saka kulawarga Austronésia iku asalé saka Taiwan.[6] Téyori iki uga dikuwataké déning kajian anyar ing génetika populasi manungsa, sing uga nguwataké sipat garis ibu ing migrasi manungsa.[7]

Rujukan[besut | besut sumber]

  1. "臺灣原住民平埔族群百年分類史系列地圖 (A history of the classification of Plains Taiwanese tribes over the past century)". blog.xuite.net. Dijupuk 2017-03-04. 
  2. Zeitoun, Elizabeth; Yu, Ching-Hua (1 July 2005). "The Formosan Language Archive: Linguistic Analysis and Language Processing". International Journal of Computational Linguistics and Chinese Language Processing 10 (2): 167–200. 
  3. Li, Paul Jen-kuei; Tsuchida, Shigeru (2006). Kavalan Dictionary (ing basa English and Chinese). Taipei: Institute of Linguistics, Academia Sinica. ISBN 9789860069938. 
  4. Blust, Robert (1999). Zeitoun, Elizabeth; Li, Jen-kuei, eds. "Subgrouping, circularity and extinction: some issues in Austronesian comparative linguistics". Selected papers from the Eighth International Conference on Austronesian Linguistics (Taipei: Academia Sinica). ISBN 9789576716324. 
  5. Diamond, Jared M. (17 February 2000). "Taiwan's gift to the world". Nature 403 (6771): 709–710. PMID 10693781. doi:10.1038/35001685. 
  6. Fox, James (19-20 August 2004). Current Developments in Comparative Austronesian Studies. Symposium Austronesia, Pascasarjana Linguististik dan Kajian Budaya Universitas Udayana. ANU Research Publications (Bali). OCLC 677432806.  Priksa gandra date ing: |date= (pitulung)
  7. Trejaut, Jean A; Kivisild, Toomas; Loo, Jun Hun; Lee, Chien Liang; He, Chun Lin; Hsu, Chia Jung; Li, Zheng Yuan; Lin, Marie; Penny, David (5 July 2005). "Traces of Archaic Mitochondrial Lineages Persist in Austronesian-Speaking Formosan Populations". PLoS Biology 3 (8): e247. PMC 1166350. PMID 15984912. doi:10.1371/journal.pbio.0030247.