Wangsa Joseon
|
|||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
Wangsa Joseon, Chosŏn, Chosun, Choseon (Juli 1392 – Agustus 1910), yaiku sawijining negara berdaulat kang didegaké déning Yi Seong-gye kang saiki ditepungi minangka Korea.[1] Wangsa Joseon tahan sasuwéné 5 abad luwih.[1] Joseon didegaké sawisé lèngsèré Wangsa Goryeo kang ibukuthané ana ing Gaeseong lan banjur pindhah menyang Hanyang.[1] Wilayah Wangsa Joseon diambakaké nganti wates Kali Yalu lan Duman ana ing sisih lor sawisé suksès nelukaké bangsa Jurchen.[1] Joseon yaiku wangsa Konfusius kang paling suwé nyekel pamaréntahan ing donya.[1] Sawisé pandhéklarasian Kakaisaran Koréa taun 1894, mangsa kakuwasan wangsa iki rampung nalika diwiwitiné panjajahan Jepang taun 1910.[1]
Yi Seong-gye wong kang ngedagaké wangsa iki lan dhèwèke diangkat dadi Raja Taejo.[1] Dhèwèké iku salah siji anggota klan Yi saka Jeonju kang nglakokaké kudheta marang Raja Woo saka Goryeo.[1] Yi Seong-gye misuwur dadi ahli militèr kang lantip ana ing perang marang bajak laut Jepang kang ngganggu perairan Koréa.[1] Dhèwèké mindhahaké ibukutha saka Gaegyeong (saiki Gaeseong) menyang Hanseong lan ngedegaké kedhaton Gyeongbok taun 1394.[1]
Suksèsi kanthi patrilineal saka Raja Taejo ora tau pedhot nganti tekan jaman modhèrn.[1] Panguwasa pungkasan, Sunjong, utawa Kaisar Yungheui kang didhunaké kanthi peksa déning militèr Jepang saka kepala negara nalika taun 1910.[2] Panerus garis keturunan raja saka Wangsa Joseon saiki yaiku keturunan saka Yeongchinwang (Putra Makutha Uimin) lan Uichinwang (Pangéran Uihwa) adhiné Sunjong.[2]
