Gunung Tambora
| {{{Nama}}} | |
|---|---|
| Elevasi | {{{Elevasi}}} |
| Listing | Ribu |
Gunung Tambora (utawa Tomboro) yaiku sawijining stratovolcano aktif kang panggoné ana ing pulo Sumbawa, Indonésia.[1] Gunung iki mapan ana ing rong kabupatèn, yaiku Kabupatèn Dompu (sapérangan sikil sisih kidul nganti tekan kulon segara, lan Kabupatèn Bima (bagéyan èrèng-èrèng sisih kidul nganti tekan kulon lor, lan sikil nganti tekan sisih wétan tekan lor), Provinsi Nusa Tenggara Barat, pasé ana ing 8°15' LS lan 118° BT.[1]
Gunung mapan ana ing sisih lor lan kidul yaiku awujud kerak oseanik.[1] Tambora kabentuk déning zona subduksi ana ing ngisoré.[1] Perkara iki ningkataké kadhuwuran Tambora nganti tekan 4.300 m[2] kang ndadèkaké gunung iki tau dadi salah siji puncak paling dhuwur ana ing Nusantara lan mededi dapur magma kang gedhé ing gunung iki.[1] Mbutuhaké wektu saabad kanggo ngisi menèh dapur magma kang ana ing gunung iki. [1]
Aktivitas vulkanik gunung iki ana ing pucuké nalika sasi April taun 1815 nalika kuwi gunung iki mbledhos ana ing skala pitu Volcanic Explosivity Index.[1] Bledhosan iki dadi bledhosan paling gedhé nalika ana jeblugan tlaga Taupo taun 1815.[3]
| Jeblugan | Taun | Dhuwuré keluk (km) | VEI | Owah-owahan mangsa panas ana ing sisih lor bumi (°C) | Pepati |
|---|---|---|---|---|---|
| Taupo | 181 | 51 | 7 | ? | ora dikawruhi |
| Baekdu | 969 | 25 | 6–7 | ? | ? |
| Kuwae | 1452 | ? | 6 | −0,5 | ? |
| Huaynaputina | 1600 | 46 | 6 | −0,8 | ≈1400 |
| Tambora | 1815 | 43 | 7 | −0,5 | > 71.000 |
| Krakatau | 1883 | 25 | 6 | −0,3 | 36.600 |
| Santamaría | 1902 | 34 | 6 | ora ana owah-owahan | 7.000-13.000 |
| Katmai | 1912 | 32 | 6 | −0,4 | 2 |
| Gunung St. Helens | 1980 | 19 | 5 | ora ana owah-owahan | 57 |
| El Chichón | 1982 | 32 | 4–5 | ? | > 2.000 |
| Nevado del Ruiz | 1985 | 27 | 3 | ora ana owah-owahan | 23.000 |
| Pinatubo | 1991 | 34 | 6 | −0,5 | 1202 |
| Sumber: Oppenheimer (2003),[3] dan Smithsonian Global Volcanism Program untuk VEI.</ref>"Large Holocene Eruptions". Global Volcanism Program. Smithsonian Institution. http://www.volcano.si.edu/world/largeeruptions.cfm. Retrieved 7 November.</ref> | |||||
Cathetan sikil [sunting]
- ^ a b c d e f g Degens, E.T.; Buch, B (1989). "Sedimentological events in Saleh Bay, off Mount Tambora". Netherlands Journal of Sea Research 24 (4): 399–404. http://dx.doi.org/10.1016/0077-7579(89)90117-8.
- ^ Stothers, Richard B. (1984). "The Great Tambora Eruption in 1815 and Its Aftermath". Science 224 (4654): 1191–1198. http://dx.doi.org/10.1126/science.224.4654.1191.
- ^ a b Oppenheimer, Clive (2003). "Climatic, environmental and human consequences of the largest known historic eruption: Tambora volcano (Indonesia) 1815". Progress in Physical Geography 27 (2): 230–259. http://dx.doi.org/10.1191/0309133303pp379ra.