Wong Toraja

Saka Wikipédia Jawa, bauwarna bébas abasa Jawa
(Dilih saka Suku Toraja)
Tiyang Toraja
Toraja
Populasi total
650.000[1]
Pedunung wigati ing
Sulawesi Barat, Sulawesi Selatan
Basa

Toraja-Sa'dan, Kalumpang, Mamasa, Ta'e, Talondo' dan Toala'.

Agama

Protestan: 65.15%, Katolik: 16.97%, Islam: 5.99% dan Aluk To Dolo: 5.99%.[1]

Suku bangsa cedhak dhéwé

Bugis, Makassar

Tiyang Toraja inggih punika bangsa ingkang dumunung ing pegunungan bagéyan lér Sulawesi Selatan, Indonésia. Populasinipun dipunprakirakaken antawis 1 juta jiwa, kanthi 500.000 antawisipun taksih dumunung ing Kabupatèn Tana Toraja, Kabupatèn Toraja Utara, lan Kabupatèn Mamasa.[1] Mayoritas suku Toraja mlebet agama Kristen, déné sapérangan nganut Islam lan kepercayaan animisme ingkang dipunkenal minangka Aluk To Dolo. Pamaréntah Indonésia sampun minangkani kapitadisan punika minangka bageyan saking Agama Hindu Dharma.

Tembung toraja asalipun saking basa Bugis, to riaja, ingkang ateges "tiyang ingkang dumunung ing negeri inggil". Pamaréntah kolonial Walanda maringi nama suku punika Toraja nalika taun 1909.[2] Suku Toraja misuwur amargi ritual pemakaman, griya adat tongkonan lan ukiran kayunipun. Ritual pemakaman Toraja minangka prastawa sosial ingkang wigati, biasanipun dipunrawuhi déning atusan tiyang lan kalangsungaken pirang-pirang dinten.

Sadéréngipun abad ke-20, suku Toraja dumunung ing désa-désa otonom. Suku punika taksih nganut animisme lan dereng kasenggol déning dunya njawi. Nalika wiwitan taun 1900-an, misionaris Walanda rwauh lan nyebaraken agama Kristen. Sasampunipun samsaya kabikak tumrap dunya njawi ing taun 1970-an, kabupatèn Tana Toraja dados lambang pariwisata Indonésia. Tana Toraja dipunmanfaataken déning pengembang pariwisata lan dipunsinaoni déning antropolog.[3] Masyarakat Toraja wiwit taun 1990-an ngalami transformasi budaya, saking masyarakat kepercayaan tradisional lan agraris, dados masyarakat ingkang mayoritas agama Kristen lan ngandelaken sektor pariwisata ingkang terus ningkat.[4]

Identitas etnis[besut | besut sumber]

Suku Toraja kagungan sekedhik pamanggih kanthi jelas babagan dhiri pribadinipun minangka sawijining kelompok etnis saderengipun abad ke-20. Saederengipun penjajahan Walanda lan masa pengkristenan, suku Toraja, ingkang dumunung ing laladan dataran tinggi, dipunkenali adhedhasar désanipun, lan boten kagungan pamanggih minangka kelompok ingkang sami. Ewadene ritual-ritual nyiptakaken hubungan antawisipun désa-désa, wonten kathah keragaman wonten dialek, hierarki sosial, lan maneka praktik ritual ing kawasan dataran tinggi Sulawesi. "Toraja" (saking basa pesisir ke, ingkang ateges tiyang, lan Riaja, dataran tinggi) pisanan dipunginakaken minangka sebutan penduduk dataran rendah kangge penduduk dataran tinggi.[2] Akibatipun, nalika wiwitan "Toraja" langkung kathah kagungan hubungan dedagangan kaliyan tiyang njawi—kadosta suku Bugis lan suku Makassar, ingkang dumunung iing saperangan ageng dataran rendah ing Sulawesi—tinimbang kaliyan sasama suku ing dataran tinggi. Rawuhipun misionaris Walanda ing dataran tinggi Toraja medalaken kesadaran etnis Toraja ing wewengkon Sa'dan Toraja, lan identitas ingkang sami punika tuwuh kanthi bangkitipun pariwisata ing Tana Toraja.[3] Wiwit punika, Sulawesi Selatan kagungan sekawan kelompok etnis utama—suku Bugis (kaum mayoritas, ngliputi penggawé kapal lan pelaut), suku Makassar (pedagang lan pelaut), suku Mandar (pedagang lan nelayan), lan suku Toraja (petani ing dataran tinggi).[5]

Cathetan Suku[besut | besut sumber]

  1. ^ a b c "Tana Toraja official website" (ing Indonésia). Dijupuk 2013-01-14. 
  2. ^ a b Nooy-Palm, Hetty (1975). "Introduction to the Sa'dan People and their Country". Archipel 15: 163–192. 
  3. ^ a b Adams, Kathleen M. (January 31, 1990). "Cultural Commoditization in Tana Toraja, Indonésia". Cultural Survival Quarterly 14 (1). Dijupuk 2013-01-14. 
  4. ^ Adams, Kathleen M. (Spring 1995). "Making-Up the Toraja? The Appropriate of Tourism, Anthropology, and Museums for Politics in Upland Sulawesi, Indonésia". Ethnology 34 (2): 143. doi:10.2307/3774103. Cithakan:ISSN. Dijupuk 2013-01-14.  Priksa gandra date ing: |date= (pitulung)
  5. ^ Sutton, R. Anderson (1995). "Performing arts and cultural politics in South Sulawesi" (PDF). Bijdragen tot de Taal-, Land- en Volkenkunde 151 (4): 672–699. 

Pranala Njaba[besut | besut sumber]

Sumber artikel punika saking kaca situs web: "https://jv.wikipedia.org/w/index.php?title=Wong_Toraja&oldid=1077542"