Musiyum MACAN

Musiyum MACAN (akronim saking Museum of Modern and Contemporary Art in Nusantara) inggih punika salah satunggaling musiyum seni modern lan kontemporer ingkang mapan wonten ing Kutha Jakartah, Indonésia. Musiyum punika resmi kabikak kanggé umum wiwit taun 2017 lan dados musiyum kapisan ing Indonésia ingkang nyawisakaké pameran permanèn seni modern saha kontemporer saking para seniman lokal ugi internasional.^[1]

Sajarah

Musiyum MACAN dipunadegaké kanthi gagasan saking Haryanto Adikoesoemo, salah satunggaling kolektor seni saking Indonésia. Tujuan utama pendirian museum punika inggih punika nyedhiyakaké papan kanggé nglestarèkaké lan nampilaké karya seni rupa modern lan kontemporer, saha ngembangaké apresiasi masyarakat marang donya seni.^[2]

Gagasan didegakenipun Musiyum MACAN asalé saking kekarepan pribadi saking Haryanto Adikoesoemo, salah satunggaling pengusaha sukses lan kolektor seni saking Indonésia. Haryanto nglumpukaké karya seni wiwit dekade 1990-an lan duwé koleksi pribadi ingkang ageng, nglangkahi 800 karya seni, kalebet karya saking seniman lokal lan internasional. Saking koleksi pribadi punika, timbul niyat kanggé maringi aksès marang masyarakat umum supaya saged nikmati lan sinau babagan seni rupa modern lan kontemporer.

Haryanto nggagas hangadeging museum minangka upaya ngembangaké ekosistem seni ing Indonésia, ingkang sadèrèngipun durung kagayut kaliyan lembaga permanèn seni modern lan kontemporer. Sadaya dipunwiwiti kanthi pambentukan Yayasan Musiyum MACAN ing awal dasawarsa 2010-an. Yayasan punika ngemban tugas kanggé nyiapaké strategi, pembangunan fasilitas, rekrutmen kurator, lan nyusun program edukasi seni. Museum MACAN kabikak kanthi resmi dhumateng masyarakat umum tanggal 4 November 2017, dipunresmikaké kanthi pameran pambuka sesirah "Art Turns. World Turns.". Pameran punika nyawisakaké panggambaran ringkes babagan pangembangan seni rupa modern lan kontemporer ing Nusantara lan donya internasiyonal. Karya saking Raden Saleh, FX Harsono, Heri Dono, Ugo Rondinone, nganti Andy Warhol dipunpasang minangka bagian saking pambuka musiyum.^[3]

Piyambakipun, Haryanto Adikoesoemo, dipunsebut-sebut minangka tokoh wigati ing donya seni Indonésia amargi dedikasinipun nyediakaké papan umum ingkang profesional lan kelas internasional kanggé pameran seni. Musiyum MACAN didegaké kanthi standar galeri global, kalebet sistem kontrol suhu lan pencahayaan canggih kanggé njaga kualitas karya seni.

Kanggo ngembangaké jangkauanipun, Musiyum MACAN ugi ajeg makarya kaliyan institusi seni manca negara, kalebet Tate Modern (London), Guggenheim Museum (New York), lan National Gallery of Singapore. Pameran keliling lan kolaborasi lintas nagara dados bagean penting strategi internasiyonalisasi musiyum punika.^[2] Musiyum punika dados lambang wujud transformasi budaya ing Indonésia, ing ngendi seni dipunwenehi ruang kanggo tuwuh lan nginspirasi generasi enom. Minangka institusi anyar, Musiyum MACAN ngupaya ngisi kekosongan museum seni modern ing tingkat nasional lan regional kanthi ajeg nglaksanani pameran tematik, residensi seniman, lan pangembangan literasi seni.

Koleksi lan Pameran

Musiyum MACAN kagungan koleksi permanèn ingkang nglangkahi 800 karya seni, ingkang asalipun saking para seniman Indonésia lan manca negara. Koleksi punika nyakup lukisan, patung, instalasi, video art, lan mixed media, kanthi fokus ing seni modern lan kontemporer wiwit abad kaping-20 ngantos abad kaping-21.^[1]

Koleksi Saking Seniman Indonésia

Musiyum MACAN nyimpen kathah karya saking tokoh-tokoh wigati ing donya seni rupa Indonésia, antawisipun:

Raden Saleh – pionir seni lukis modern Indonésia, kanthi gaya Romantisisme.
Affandi – seniman ekspresionis kondhang, misuwur amargi teknik "lukis langsung nganggo tangan".
S. Sudjojono – tokoh Realisme Sosial, dikenal minangka “bapak seni rupa modern Indonésia”.
FX Harsono, Heri Dono, Entang Wiharso, I Gusti Ayu Kadek Murniasih, lan Eko Nugroho – para seniman kontemporer ingkang nggambarake kritik sosial, identitas budaya, lan transformasi masyarakat Indonésia.

Koleksi Internasional

Musiyum MACAN ugi kagungan karya saking para seniman donya, ingkang dados ikon ing sejarah seni rupa global, kados ta:

Yayoi Kusama (Jepang) – dikenal amargi karya instalasi Infinity Mirrored Room lan pola polkadot.
Andy Warhol (Amerika) – tokoh utama gerakan Pop Art.
Ai Weiwei (Tiongkok) – seniman lan aktivis kontemporer.
Ugo Rondinone (Swiss), Jean-Michel Basquiat (Amerika), Damien Hirst (Inggris), lan sanèsipun.

Koleksi punika nduduhaké cara pandang budaya saka bangsa-bangsa béda, lan dados jembatan dialog antarbangsa liwat medium seni.

Pameran-Pameran Wigati

Musiyum MACAN ajeg nganakaké pameran, kalebet pameran permanèn, pameran tematik, lan pameran seniman tamu. Sawetara pameran ingkang paling dipunmangertèni:

“Art Turns. World Turns.” (2017) – pameran pambuka, nggambarake perkembangan seni modern lan kontemporer.
“Yayoi Kusama: Life is the Heart of a Rainbow” (2018) – pameran tunggal Yayoi Kusama pisanan ing Indonésia, narik kawigatosan puluhan èwu pengunjung.
“Xu Bing: Thought and Method” (2019) – nyedhiyakake pandangan kritis bab basa lan makna simbol ing budaya modhèrn.
“Semesta dan Angan” (2020) – pameran kolaboratif antara seniman kontemporer Indonésia.
“Chiharu Shiota: The Soul Trembles” (2022) – pameran instalasi benang abang simbolis saking seniman Jepang, nuwuhaké emosi lan kontemplasi.

Program Pameran Jangka Pendek lan Rotasi

Musiyum MACAN kerep nglaksanani pameran rotasi saben pirang-pirang wulan, nyawisaké kesempatan kanggo para pengunjung nemokaké pengalaman anyar saben tindak. Pameran punika asring dipunlengkapi kanthi tur edukasi, ceramah seniman, kelas seni, lan workshop.

Musiyum MACAN ugi nawakaké program residensi seniman, ing ngendi seniman diparingi wektun lan fasilitas kanggé nyiptakaké karya anyar, ingkang banjur dipameraké minangka péranganing program musiyum.

Program Edukasi

Salajengipun, musiyum punika ugi nglaksanani program-program edukatif kados kelas seni, lokakarya, diskusi, saha program kanggé siswa sekolah. Kegiatan punika dipunrancang kanggé ningkataké kaprigelan kreatif masyarakat, utaminipun generasi muda.

Arsitektur lan Fasilitas

Musiyum MACAN mapan wonten ing AKR Tower, Kebon Jeruk, Jakarta Barat, kanthi desain interior galeri ingkang modern lan fleksibel. Fasilitas ingkang dipunsedhiyakaké kalebet ruang pameran, ruang edukasi, toko museum, saha kafe.^[1]

Cathetan suku

1 2 3 HUTOMO, HENDHY. "About". Museum MACAN (ing basa Indonesia). Dibukak ing 2025-05-26.^{[pranala mati permanèn]}
1 2 "Museum MACAN: Menginspirasi dan Membangkitkan Semangat Seni di Indonesia - artopologi" (ing basa Inggris Amérika Sarékat). 2023-07-10. Dibukak ing 2025-05-26.
↑ "JakartaTourism". jakarta-tourism.go.id. Dibukak ing 2025-05-26.

[:1-1] 1 2 3 HUTOMO, HENDHY. "About". Museum MACAN (ing basa Indonesia). Dibukak ing 2025-05-26.^{[pranala mati permanèn]}

[:0-2] 1 2 "Museum MACAN: Menginspirasi dan Membangkitkan Semangat Seni di Indonesia - artopologi" (ing basa Inggris Amérika Sarékat). 2023-07-10. Dibukak ing 2025-05-26.

[3] "JakartaTourism". jakarta-tourism.go.id. Dibukak ing 2025-05-26.

[1]

[2]

[3]