Mesir

Saka Wikipédia Jawa, bauwarna bébas abasa Jawa
جمهوريّة مصر العربيّة
Jumhūriyat Misr al-Arabiyah
Gendéra Lambang nagara
Sesanti: 
Antem: Biladi, Biladi, Biladi
Kutha krajan
lan paling gedhé
Kairo
Basa resmi Arab
Papréntahan Républik
Kamardikan
 •  Banyu (%) 0,6%
Cacah jiwa
 •  Rantaman 2005 77.505.756 (15)
 •  Cacah sirah 2004 76.117.420
GDP  (PPP) Rantaman 2005
 •  Gunggung US$282,3 milyar (31)
 •  Per kapita US$1.350 (115)
Valuta Pound (EGP)
Zona wektu (UTC+2)
 •  Mangsa Panas (DST)  (UTC+3)
Kodhé bèl 20
TLD Internèt .eg
Sphinx lan pyramid Giza

Républik Arab Mesir, luwih dikenal minangka Mesir, (basa Arab: مصر) iku nagara kang sapérangan gedhé wewengkoné dumunung ana ing Afrika pérangan lor-wétan. Kanthi jembar wewengkon watara 997.739 km² Mesir nyakup Ujung Sinai (dianggep minangka pérangan saka Asia Kulon-Kidul), déné sapérangan gedhé wewengkoné dumunung ing Afrika Lor. Mesir wewatesan karo Libya ing sisih kulon, Sudan ing sisih kidul, jalur Gaza lan Israèl ing sisih lor-wétan. Watesé karo tlatah segara ya iku Segara Tengah ing sisih lor lan Segara Abang ing sisih wétan. Mayoritas padunung Mesir manggon ing pinggir Kali Nil (watara 40.000 km²). Sapérangan gedhé dharatan minangka pérangan saka segara wedhi utawa ara-ara Sahara kang arang dipanggoni. Mesir misuwur kanthi peradaban kuna lan rupa-rupa monumen kuna paling mégah ing donya, upamané Piramid Giza, Kuil Karnak lan Lembah Raja sarta Kuil Ramses. Ing Luxor, sawijining kutha ing tlatah wewengkon kidul, ana artefak kuna kang nyakup watara 65% artefak kuna ing saindhenging donya. Saiki, Mesir diakoni sacara umum minangka pusat budaya lan pulitik utama ing wewengkon Arab lan Timur Tengah.

Pulitik[besut | besut sumber]

Mesir awangun republik wiwit 18 Juni 1953. Mohamed Hosni Mubarak mengku jabatan minangka Présidhèn Mesir suwéné limang periode, wiwit 14 Oktober 1981 sawisé Présidhèn Mohammed Anwar el-Sadat diprajaya. Liyané iku, dhèwé uga pemimpin Parté Dhémokrat Nasional. Perdhana Mentri Mesir, Dr. Ahmed Nazif dilantik ing 9 Juli 2004 nggantèkaké Dr. Atef Ebeid.

Kakuwasan ing Mesir diatur kanthi sistem semipresidensial multipartai. Sacara teoritis, kakuwasan èksekutif dipara antara présidhèn lan perdhana mentri nanging sajeroning praktek sadina-dina kakuwasan apunjer ing tangan présidhèn, kang dipilih jaroning Pemilu minangka kandidat tunggal. Mesir uga ngonoaké Pemilu parlemen multipartai.

Ana ing pungkasan Fèbruari 2005, Présidhèn Mubarak mbiwara owah-owahan aturan pemilihan présidhèn kanggo Pemilu multikandidat. kanggo sapisanan wiwit 1952, rakyat Mesir olèh kasempatan kanggo milih pemimpin saka pratélan werna-werna kandidat. Nanging, paugeran kang anyar uga nerapaké werna-werna watesan saéngga para tokoh, kaya déné Ayman Nour, ora bisa mèlu Pemilihan lan Mubarak menang manèh.

Dhémografi[besut | besut sumber]

Mesir minangka nagara Arab paling akèh padunungé watara 74 yuta. Mèh kabèh populasi dumunung ing sadawané Kali Nil, mliginé Iskandariyah lan Kairo, lan sadawané Delta Nil lan cedhak Terusan Suez. Mèh 90% saka populasiné pemeluk agama Islam lan sisané Kristen (mliginé denominasi Coptic. Padunung Mesir mèh homogin. Prabawa Mediterania (kaya Arab lan Italia) lan Arab muncul ing sisih lor, lan ana sawetara padunung asli ireng ing sisih kidul. Akèh téyori wis diusulaké bab asal-usul wong Mesir, nanging ora ana kang konklusif, lan kang paling akèh ditampa ya iku masarakat Mesir minangka campuran saka wong Afrika Wétan lan Asiatik kang pindhah menyang lembah Kali Nil sawisé jaman es. Wong Mesir nggunakaké basa saka kulawarga Afro-Asiatik (sadurungé dikenal minangka Hamito-semitic).

Pamérangan Administratif[besut | besut sumber]

Mesir dipérang dadi 26 governorat (muhafazat; tunggal – muhafazah):

Agama[besut | besut sumber]

Péta Mesir
Geréja Ortodok Coptic ing Aleksandria

Agama duwé peranan wigati tumrap urip ing Mesir. Sacara ora resmi, adzan kang dikumandangké ping lima sadina dadi pathokan werna-werna kagiatan. Kairo uga dikenal kanthi werna-werna menara masjid lan geréja. Miturut konstitusi Mesir, kabèh perundang-undangan kudu cocog karo hukum Islam. Nagara ngakoni mazhab Hanafi liwat Kementrian Agama. Imam dilatih ing sekolah keahlian kanggo imam lan ing Universitas Al-Azhar, kang duwé komite kanggo mènèhi fatwa bab masalah agama.

Sangang puluh persèn padunung Mesir penganut Islam, mayoritas Sunni lan sapérangan uga nganut ajaran Sufi lokal. Watara 10% padunung Mesir nganut agama Kristen; 95% ing denominasi Koptik (Koptik Ortodoks, Katulik Koptik, lan Protèstan Koptik.

Uga delengen[besut | besut sumber]

Pranala njaba[besut | besut sumber]