Dewan Pertimbangan Agung

Dewan Pertimbangan Agung (DPA) minangka badan penasihat tumrap **Presiden Indonesia** sing makarya wiwit taun 1945 nganti 1950, lan maneh wiwit taun 1959 nganti 2003. Anggota DPA umume dumadi saka tokoh pamaréntah senior lan pensiunan, sarta umumé dianggep ora duwé kakuwatan nyata. Fungsine winates mung ngajokake usulan marang pamaréntah babagan masalah nasional sing wigati lan menehi panemu babagan perkara sing diajukake dening presiden. DPA banjur diganti dening **Dewan Pertimbangan Presiden** ing taun 2007.

Sejarah

Sasampunipun proklamasi kamardikan Indonesia ing tanggal 17 Agustus 1945—ingkang dipunumumaken dhateng donya dening Sukarno lan Hatta—Republik Indonesia dipundegaken. Ing salebeting sidang tanggal 18 Agustus 1945, Panitia Persiapan Kemerdekaan Indonesia (PPKI) ngesahaken Undang-Undang Dasar 1945, ingkang dados dhasar tumrap pambentukan Dewan Pertimbangan Agung (DPA).

Nalika diskusi BPUPK ngenani struktur negara, DPA boten dados topik perdebatan ingkang wigati; kanthi makaten, alesan tartamtu ingkang ndhasari pambentukanipun tetep boten cetha.

Penjelasan UUD 1945 ngemot perbandingan kaliyan "Dewan Negara" (*Council of State*), ingkang paring pratandha bilih Sub-panitia Perancang UUD mbentuk DPA kanthi ngacu dhateng *Raad van State* ing Walanda utawi *Raad van Indië* ing Hindia Walanda. Ing antawisipun para pendiri bangsa, wonten pamanggih bilih konsep badan penasihat negara punika selaras sanget kaliyan adat istiadat Indonesia, ingkang sacara tradisional gadhah tradisi Dewan Sesepuh.

Babagan DPA—ingkang dipunandharaken kanthi ringkes ing Pasal 16 UUD 1945—sarta dipuntingali saking perspektif konstitusional ingkang adhedhasar struktur lan watak masyarakat Indonesia, DPA saged dipuntegesi minangka badan ingkang kasusun saking individu-individu kanthi pengalaman wiyar ing babagan sosial lan kenegaraan, ingkang gadhah tugas paring pitedah utawi saran dhumateng Kepala Negara. Model punika katingal ing unit administrasi masyarakat ingkang paling alit, ing pundi pamaréntahan dipunlampahi kanthi wewenang nyata nanging tetep adhedhasar prinsip musyawarah lan mufakat; nalika nindakaken tugas eksekutif, para pemimpin masyarakat dipunbantu dening para sesepuh ingkang berpengalaman.

DPA dipunbentuk ing tanggal 25 September 1945. Pambentukanipun boten lumantar undang-undang formal, nanging lumantar Pengumuman Pemerintah ingkang dipunterbitaken ing *Berita Republik Indonesia* No. 4 taun 1945. Pengumuman punika, ingkang dipunwedalaken dening Presiden Sukarno, dados keputusan awal kangge mbentuk DPA sarta ngemot penunjukan sementara kangge sedaya anggotanipun ingkang cacahipun sewelas.

Adhedhasar pengumuman pemerintah kasebut, sewelas anggota dipuntunjuk mlebet ing Dewan Pertimbangan Agung (DPA): R. Margono Djojohadikusumo njabat minangka Ketua, sesarengan kaliyan sepuluh anggota sanesipun inggih punika Dr. KRT Radjiman Widiodiningrat, Syekh Djamil Djambek, H. Agus Salim, KRMT H. Wurjaningrat, H. Adnan Moh. Enoch, Dr. Latumeten, Ir. Pangeran Moch. Noor, Dr. Soekiman Wirjosandjojo, lan Ibu Soewarni Pringgodigdo. DPA ing tahap awal punika boten kathah ngasilaken prekawis wigati; nalika sistem pamaréntahan ewah dados sistem parlementer, peran lan wigatinipun DPA saya suda. Sanajan tetep wonten ngantos taun 1949, status DPA minangka lembaga konstitusional sampun mandhap kanthi drastis.

Ing wektu sabanjuré, posisi DPA dadi saya ora cetha. Kahanan iki terus lumaku nganti Presiden Sukarno ngetokaké Dekrit tanggal 5 Juli 1959. DPA Sementara diadegaké miturut Keputusan Presiden No. 3 Taun 1959, tanggal 22 Juli 1959, kanthi Presiden Sukarno dhéwé njabat minangka Ketua. DPA sing tetep (definitif) lagi diadegaké ing taun 1967, liwat Undang-Undang No. 3 Taun 1967 sing disahaké déning Pejabat Presiden Suharto.

Adhedhasar UUD 1945 sing wis diamandemèn, lembaga iki dibubaraké liwat Keputusan Presiden Nomer 135/M/2003 tanggal 31 Juli 2003.