Menyang kontèn

Candhi Semar

Saka Wikipédia Jawa, bauwarna mardika basa Jawa
Candi Semar
Candhi Semar, Warisan Sejarah Kerajaan Mataram Kuno
Peta
Tetélan pokok
Cakrik yasanCandi Jawa Tengahan
KuthaKabupaten Banjarnegara, Jawa Tengah.
NagaraIndonesia
Koordhinat 7°12′18″S 109°54′25″E / 7.2050892°S 109.9068403°E / -7.2050892; 109.9068403
Rampung809
Cagar budaya Indhonésia
Percandian Dieng
PeringkatNasional
KategoriKawasan
No. RegnasCB.1408
PanggonanKabupaten Banjarnegara, Jawa Tengah
No. SK
  • SK Menteri No.173/M/1998
  • SK Menteri No.007/M/2017
Tanggal SK
  • 16 Juli 1998
  • 12 Januari 2017
Kang nduwèniTanah Cagar Sejarah lan Arkeologi Jawa Tengah
Jeneng kang kapacak ing
Sistem Registrasi Nasional Cagar Budaya

Candhi Semar yaiku sawijining candi sing dumunung ing Kompleks Candhi Arjuna ing Dataran Tinggi Dieng, Kabupaten Banjarnegara. Nama Candhi Semar dijupuk saka jeneng "Semar", salah sawijining tokoh wayang. Candi Semar minangka candi perwara kanggo Candi Arjuna kanggo umat Hindu. Ukuran Candi Semar yaiku 4,65 × 2,6 × 2,8 meter lan duwe bentuk mandapa sing atape limasan. Gaya arsitektur Candi Semar padha karo Candi Arjuna. Candi Semar saiki wis dadi salah sawijining cagar budaya ing Kabupaten Banjarnegara. [1]

Nama Candi Semar dijupuk saka tokoh wayang Semar.[2] Semar iku salah sawijining Punakawan sing dadi perwujudan saka Batara Ismaya.[3] Nama Candi Semar uga dipercaya ana hubungane karo bentuk candi sing cendhak lan amba, kaya Semar nalika ngiringi Arjuna.

Candi Semar ana ing Kompleks Percandian Arjuna.[4] Lokasiné ana ing Dataran Tinggi Dieng, lan kalebu wilayah Kabupaten Banjarnegara.[5] Posisine ana ing sisih kulon Kompleks Candi Arjuna.[6] Candi Semar ngadhepi Candi Arjuna, dadi ora sejajar karo papat candi liyane ing kompleks iki.[3]

Candi Semar minangka salah sawijining candi peninggalan umat Hindu ing Dataran Tinggi Dieng.[7] Candi iki dadi candi perwara kanggo Candi Arjuna.[8] Fungsi utama Candi Semar yaiku dadi panggonan kanggo umat Hindu ngumpul sadurunge mlebu Candi Arjuna.[3] Diperkirakan para peziarah ngumpul ing Candi Semar bebarengan karo piranti pemujaan sadurunge mlebu kanggo nglaksanakake pemujaan ing Candi Arjuna.[9]

Rujukan

[besut | besut sumber]
  1. Media, Kompas Cyber (2023-01-18). "Sejarah Candi Semar di Dieng, Pendamping Candi Arjuna". KOMPAS.com (ing basa Indonesia). Dibukak ing 2025-02-23.
  2. Sutopo, dkk. 2021, kc. 39.
  3. 1 2 3 Sutopo, dkk. 2021, kc. 226.
  4. Istari 2015, kc. 65.
  5. Andrie, dkk. 2014, kc. 24.
  6. Setyowati dan Hardati 2009, kc. 91.
  7. Setyowati dan Hardati 2009, kc. 85.
  8. Sutopo, dkk. 2021, kc. 214.
  9. Sutopo, dkk. 2021, kc. 230.