Wangsa Qing
|
|||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
Wangsa Qing (Hanzi: 清朝, hanyu pinyin: Qīng Chao) (1644 - 1911), ditepungi uga minangka Wangsa Manchu yaiku salah siji saka loro wangsa asing kang mréntah ana ing Cina sawisé wangsa Yuan Mongol lan uga wangsa kang paling akir ana ing Cina.[1] Asing ana ing perkara iki yaiku wangsa pamaréntahan non-Han kang dianggep dadi èntitas Cina ing jaman dhisik.[1] Wangsa iki didegaké déning wong Manchuria saka klan Aisin Gioro (Hanyu Pinyin: Aixinjueluo), kang banjur ngadhopsi tata cara pamaréntahan wangsa sadurungé lan nggabungaké ana ing Cina.[1]
[sunting] Mangsa kajayan
Wangsa Qing ana ing kajayané nalika ing sangisoré pamaréntahan Kaisar Kangxi (mréntah taun 1662 - 1722), Yongzheng (1723 - 1735) lan Qianlong (1735 - 1796).[1][2] Nalika taun 1661 kaisar Shunzhi tilar donya kanthi umur 24 taun lan digantèkaké déning putra nomer papaté, Aixinjueluo Xuanyue kang dadi Kaisar Kangxi.[1]
Ana ing wiwitan pamaréntahané, Kaisar Kangxi dibantu déning 4 Mentri Wali lan dibimbing déning nininé, Ibusuri Xiaozhuang.[1] Nalika taun 1669, Kaisar Kangxi bisa nggagalaké rencana salah siji Mentri Waliné, Aobai kang duwé kepénginan kanggo mbrontak.[1] Dhèwèké uga bisa ngredhem Pambrontakan Telu Raja Mudha (salah sijiné yaiku Wu Sangui, kang diwènèhi wilayah lan sesebutan pangéran merga jasané) lan pambrontakan suku-suku saka Mongolia.[1] Taiwan kang dikuwasani déning keluwarga Zheng kang setya marang wangsa Ming, bisa dikuwasani nalika taun 1683.[1] Prajanjian wewatesan karo Rusia uga digawé nalika taun 1689.[1]
Sawisé ditinggal déning Kaisar Kangxi nalika taun 1722, putrané kang nomer papat, pangéran Yong (lair Aixinjueluo Yinzhen) manggoni tahta dadi Yongzheng.[1] Pamaréntahané diwernani karo sengkéta antarané pangéran, kang ngrasa munggahé Kaisar Yongzheng merga ana rékayasa.[1] Kaisar Yongzheng ditepungi minangka kaisar kang sregep temandang gawé. Ana ing mangsa pamaréntahan kaisar Youngzheng ékonomi negara Qing saya kuwat.[1]