Wangsa Ming
|
|||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
Wangsa Ming (Hanzi: 明朝, hanyu pinyin: ming chao) (1368 - 1644) yaiku salah siji saka 2 wangsa kang didegaké déning pambrontakan petani sadawané sajarah Cina.[1] Wangsa iki yaiku wangsané bangsa Han kang pungkasan nguwasani pamaréntahan sawisé Wangsa Song.[1] Nalika taun 1368 Zhu Yuanzhang bisa ngusir bangsa Mongol bali menyang lor lan ngancuraké Wangsa Yuan.[1] Dhèwèké ngedegaké wangsa Ming (大明國; Dà Míng Guó), kang ibukuthané ana ing Yingtian (saiki Nanjing) sadurungé putrané, Zhu Di, kang dadi kaisar ka-3 mindhahaké ibukuthané menyang Shuntian (saiki Beijing).[1] Yingtian banjur ganti jeneng dadi Nanjing (ibukutha kidul).[1]
Wiwitané Wangsa Ming ditengeri kanthi mangsa katentreman lan kamakmuran ana ing pimpinan Hongwu, Zhu Yuanzhang.[1] Kaisar Hongwu banjur nglakokaké réformasi ana ing sistem pamrentahan lan birokrasi kanthi cara mbentuk organ birokrasi anyar kang padha déné ngimbanginé kanggo nyegah ngadegé lembaga pamaréntah kang duwé wewenang kang kegedhèn.[1] Dhèwèké uga nglakokaké pambangunan ana ing babagan ékonomi, nyetop kabèh jenis èkspèdhisi militèr kanggo mènèhi rakyat wektu lan ketenangan kanggo nglakokaké tanggung jawabé dhéwé-dhéwé.[1] Kebijakan iki suksès kanthi ditengeri saka paningkatan gunggung populasi nganti tekan 10.650.000 kepala kluwarga utawané 65.000.000 jiwa nalika taun 1393.[1]
Ana ing akir Wangsa Ming, pambrontakan kadadn ana ing negara iki lan puncakné nalika Beijing bisa direbut déning pambrontak kang dipimpin déning Li Zicheng.[2] Kakalahan iki nyebabaké Chongzhen nggantungké awak ana ing bukit samburiné Kutha Terlarang.[2] Li kang duwé sengketa karo Wu Sangui nangkep keluwargané kang ana ing Beijing lan nyebabaké Wu gawé kaputusan kanggo nyerah marang suku Manchu kang sabanjuré bisa nelukaké Li Zicheng lan nguwasani Beijing nalika taun 1644.[2]
Sawisé Beijing dikuwasani déning suku Manchu, dhèwèké banjur ngedegaké Wangsa Qing kang dadi pratandha rubuhé Wangsa Ming.[2] Sisa-sisa kakuwatan kang setya marang Wangsa Ming banjur ngungsi menyang Cina sisih kidul lan nerusaké perang kanthi cara kang kapisah.[2] Ana ing sajarah, kakuwatan iki banjur ditepungi dadi Ming Kidul.[2] Ming Kidul banjur bisa diancuraké déning Kaisar Kangxi nalika taun 1683.[2]
Cathetan sikil [sunting]