Pulitik Etis

Saka Wikipédia, Bauwarna Mardika abasa Jawa / Saking Wikipédia, Bauwarna Mardika abasa Jawi
Langsung menyang: pandhu arah, pados

Pulitik Etis utawa Pulitik Bales Budi kuwi sawijining pamikiran kang nyatakaké yèn pamaréntah kolonial duwé tanggung jawab moral tumrap kasajahtran pribumi. Pamikiran iki minangka kritik marang pulitik tandur peksa.

Munculé kaum Etis kang di pelopori déning Pieter Brooshooft (wartawan Koran De Locomotief) lan C. van Deventer (pulitikus) nyatané bisa mbukak mata pamaréntah kolonial supaya luwih migatèkaké nasib para pribumi kang mrihatinaké banget.

Tanggal 17 September 1901, Ratu Wilhelmina kang nembé munggah tahta negasaké jroning pidato pambukaan Parlemen Walanda, yèn pamaréntah Walanda duwèni tanggung jawab moral lan utang budi (een eerschuld) marang bangsa pribumi ing Hindia Walanda. Ratu Wilhelmina banjur mujudaké sawijining kawicaksanan pulitik akang diarani pulitik etis, kang karangkum jroning program Trias Politika arupa:

  1. irigasi (pangairan), mbangun lan ndandani pangairan-pangairan lan bendungan kanggo tetanèn
  2. èmigrasi yakuwi ngajak pedunung kanggo transmigrasi
  3. èdukasi, yakuwi ningkatanké pangajaran lan pendhidhikan (edukasi).

Akèh wong kang nggathukaké kawicaksanan anyar pulitik Walanda iki karo pamikiran lan tulisan-tulisan Van Deventer, saéngga Van Deventer banjur dikenal minangka wong kang nyetusaké pulitik etis iki.

Kawicaksanan pisanan lan kaloro disalah gunakan déning Pamaréntah Walanda kanthi mbangun irigasi kanggo perkebunan-perkebunan Walanda lan èmigrasi dilakokaké kanggo mindahaké pedunung menyang daérah perkebunan Walanda lan didadèkaké pekerja rodi. Mung babagan èdukasi kang ana maknanébkanggo kamajuan bangsa Indonesia.

Pangaruh pulitik etis jroning babagan pengajaran lan pendhidhikan duwé peran wigati kanggo ngembangaké lan njembaraké jagad pendhidhikan lan pangajaran ing Hindia Walanda. Salah sawijining tokoh saka klompok etis kang duwé jasa jroning babagan iki yakuwi Mr. J.H. Abendanon (1852-1925) kang dadi Mentri Kabudayan, Agama, lan Kerajinan jroning limang taun (1900-1905). Wiwit taun 1900 iki madeg sekolah-sekolah, kanggo para priyayi lan rakyat biasa kang mèh warata ing dhaérah-dhaérah.

Pranala njaba[sunting | sunting sumber]


Artikel punika taksih tulisan rintisan (stub). Sinten kémawon ingkang kersa mbenakaken, sumangga kémawon.

Sumber artikel punika saking kaca situs web: "http://jv.wikipedia.org/w/index.php?title=Pulitik_Etis&oldid=813923"