Prasasti Amoghapasa

Saka Wikipédia, Bauwarna Mardika abasa Jawa / Saking Wikipédia, Bauwarna Mardika abasa Jawi
Langsung menyang: pandhu arah, pados
Tulisan ing bagéyan wingking Arca Amoghapasa, déné bagéyan alsaipun dipunsebut minangka prasasti Padang Roco.

Prasasti Amoghapasa inggih punika prasasti ingkang kaserat ing bagéyan wingking stela (sandharan) patung watu ingkang dipunsebut pāduka Amoghapāśa[1] kados ingkang dipusebutaken ing prasasti Padang Roco. Nalika taun 1347, Adityawarman nambah pahatan aksara wonten ing bagéyan winngking patung kasebut kanggé ngandharaken bilih patung punika nglambangaken piyambakipun. Prasasti punika sakmenika kasimpen ing Museum Nasional Indonesia ing Jakarta kanthi nomor inventaris D.198-6469 (bagéyan arca).

Asal-usul[sunting | sunting sumber]

Patung punika minangka bebungah saking Kertanagara raja Singhasari dhateng Tribhuwanaraja raja Melayu ing Dharmasraya nalika taun 1208 Saka utawi 1286 Masehi. Wonten ing Bagéyan lapik (alas) arca punika wonten manuskrip ingkang dipunsebut prasasti Padang Roco ingkang ngandharaken pamaringan bebungah arca punika.

Wonten manuskrip ingkang dipunpahat malih ing bagéyan wingking patung punika, ingkang sinerat ing basa Sanskerta. Tata basa saking pahatan manuskrip punika boten kastruktur, saèngga awrat anggénipun sami nerjemahaken kanthi leres. Sapvrangan ageng wosipun minangka puji-pujian dhateng Adityawarman[2].

Penafsiran tèks prasasti[sunting | sunting sumber]

Saking sapérangan tèks ingkang sampun jelas, saged mbiyantu kanggé mrakirakaken maksud saking manuskrip punika. Fokus utama inggih punika babagan pangukuhan utawi pratista, saking patung Amoghapasa déning Ācārya (Pendeta Guru) Dharmaśekara saking dhawuhipun Adityawarman utawi nama ingkang sanès Ādityawarmodaya. Dipunsebutaken ugi, Adityawarman ngandharaken piyambakipun dados Maharajadiraja kanthi gelar Srīmat Srī Udayādityawarma Pratāpaparākrama Rājendra Maulimāli Warmadewa kanthi Mbangsulaken Kahanan Sadèrèngipun (Kerajaan Melayu) lan lajeng nyukani nama Malayapura nalika taun 1347 Masehi.

Transliterasi tèks prasasti[sunting | sunting sumber]

  • Salam sajahtera.
  • Beliau, ingkang njagi kapitadosan kanthi leres, Beliau ingkang kagungan jiwa ingkang ageng, Beliau, ingkang berbudi luhur ingkanng dipunremeni, Beliau, ingkang mangertosi isi kitab suci, Beliau, ingkang paling unggul, ingkang taat sanget lan nggladhi dhiri, lan Beliau ingkang kagungan karakter mulia, Beliau, ingkang sedaya punika amargi sandoha Panjenengan dalem lan pangajab Panjenengan dalem, Beliau, ingkang mangertosi lan ngawonaken mungsuhipun, Beliau ingkang boten remen kanisthan, Beliau ingkang paling hébat, Beliau nun inggih Ādityavarmodaya.
  • Beliau ingkang kanugrahan kanthi sedaya kawicakanan, Beliau ingkang pengalaman sanget ing perdagangan senjata, lan fasih ing sedaya ilmu, Beliau kados lautan kawicaksanan kados ingkang dados pangajabipun umat Buddha, Beliau mangertos kados pundi nangani bab-bab kanthi wicaksana, Beliau ingkang ngisi badan lan nepsunipun kanthi kamurnian, Beliau ingkang [...][Cathetan 1] Dumugi punapa - punapa, Beliau ingkang sampun pikantuk kasugihan lan emas, Beliau Déwa (Kṣatriya) Gusti, para Patih.

Delengen Uga[sunting | sunting sumber]

Cathetan[sunting | sunting sumber]

  1. ^ sapérangan tembung ingkang dèrèng saged dipunpahami.

Cathetan Suku[sunting | sunting sumber]

  1. ^ http://melayuonline.com/ind/history/dig/265/prasasti-pada-arca-amoghapa-dari-rambahan
  2. ^ Kern, J.H.C., (1907), De wij-inscriptie op het Amoghapāça-beeld van Padang Candi(Batang Hari-districten); 1269 Çaka, Tijdschrift voor Indische Taal-, Land-, en Volkenkunde.